هشت فيلم سينمايي جنگي در بيست و نهمين جشنواره فيلم فجر

به گزارش خبرنگار نويد شاهد، بيست و نهمين دوره جشنواره فيلم فجر ميزبان هشت فيلم سينماي دفاع مقدس است، فيلم هايي كه بخش هايي از تاريخ دفاع مقدس را روايت مي كنند. با توجه به شرايط فعلي سينماي ايران و استقبال مخاطبان از فيلم هاي كمدي و عامه پسند توليد هشت فيلم مربوط به دفاع مقدس اگرچه سهم اندك اين سينما از سبد توليد را نشان مي دهد اما تلاش براي احياي دوباره اين سينما، كه زماني هم مي توانست مخاطب گسترده داشته باشد و هم نظر مثبت منتقدان را جلب كند مشهود است.

در سال هاي پس از جنگ، طبيعي است كه ساخت فيلم دفاع مقدس ضرورت ها و مختصات تازه پيدا كرده است، نسل جديد نسلي كه واقعيت دفاع مقدس را درك نكرده براي اطلاع پيدا كردن از ناگفته هاي جنگ نياز به منابع اطلاعاتي دارد كه يكي از آنها سينما است. از سويي ديگر حفظ دستاوردهاي دفاع مقدس ضرورتي قابل انكار است، اين مسائل است كه توليد و اكران فيلم جنگي را به يكي از مهمترين برنامه ها و اهداف مسئولان سينمايي تبديل مي كند.

امسال هشت فيلم دفاع مقدس در جشنواره بيست و نهم فجر روي پرده مي روند، نكته جالب اين كه چهره هاي مطرح سينماي دفاع مقدس در دهه 60 و 70 در اين فهرست حضور ندارند و كارگردان هايي كه پيشتر به موضوع هاي خانوادگي و اجتماعي علاقه نشان داده بودند در زمينه سينماي دفاع مقدس تجربه مي كنند. از ميان چهره هايي كه منتسب به سينماي دفاع مقدس هستند مي توان نام جواد اردكاني و جمال شورجه را ديد.

دارين حمسه در نمايي از فيلم سينمايي "جنوب آسماني"

در مقابل مهدي صباغ زاده، سامان سالور، محمدعلي طالبي و ناصر رفائي براي نخستين بار فيلم هايي درباره دفاع مقدس مي سازند. جواد اردكاني در "شور شيرين" كه يكي از فيلم هاي اين دوره است بخش هايي از زندگي شهيد محمود كاوه يكي از سرداران دفاع مقدس را روايت مي كند. اردكاني پيشتر فيلم سينمايي "به كبودي ياس" را درباره شهيد برونسي ساخته بود.

"شور شيرين" از معدود فيلم هايي است كه ناگفته هاي دفاع مقدس را در قالب زندگي يكي از شخصيت هايي روايت مي كند كه پيوندي محكم با جنگ دارند، اين فيلم در مرحله فيلمبرداري است و بيشتر سكانس هاي آن در كردستان مقابل دوربين مي رود. حميد عمارلو بازيگر جواني است كه نقش شهيد كاوه را بازي مي كند.

فيلم سينمايي "خانه امن است" به كارگرداني ناصر رفائي يكي ديگر از فيلم هاي مهم اين دوره از جشنواره است، رفائي در اين فيلم به سراغ بخشي از تاريخ دفاع مقدس رفته كه تا به حال در سينماي ايران به آن توجه نشده است. "خانه امن است" داستان نوجوان هايي است كه در مركز بهزيستي و در دهه 60 زندگي مي كنند، آغاز جنگ اين نوجوان ها را ترغيب مي كند براي رفتن به جبهه از هم پيشي بگيرند.

رفائي اين بار هم مانند "امتحان" از بازيگران غيرحرفه اي در فيلمش استفاده كرده، "خانه امن است" در جشنواره فيلم كودك همدان روي پرده رفت و با استقبال مواجه شد. اين فيلم از آثاري است كه تاثير جنگ بر مردمي كه در شهر زندگي مي كنند و رابطه مستقيم با اين رويداد اجتماعي سياسي ندارند مطرح مي كند. گرايش اجتماعي فيلمساز باعث شده او با بررسي لايه هاي اجتماعي جنگ به روايت قصه اش بپردازد.

فيلم سينمايي "سفر سرخ" به كارگرداني حميد فرخ نژاد قرار است پس از سال ها در بيست و نهمين دوره جشنواره فيلم فجر اكران شود، فرخ نژاد در اين فيلم سينمايي داستان تعدادي از مردم و چند پرستار از خرمشهر را روايت كرده كه در روز سقوط اين شهر تلاش مي كنند خود را از آسيب نيروهاي عراقي حفظ كنند.

فرخ نژاد كه اين روزها يكي از تاثيرگذارترين بازيگران سينماي ايران است و سال پيش فيلم سينمايي "شب واقعه" كه به طور مستقيم به موضوع دفاع مقدس مي پرداخت را در جشنواره داشت، در اين فيلم تلاش كرده ناگفته هاي تلخ جنگ شهر را روايت كند، موضوع ملتهب فيلم يكي از دلايلي بوده كه نمايش آن را تا جشنواره امسال به تاخير انداخته است. بازيگر تعدادي از فيلم هاي شاخص سال هاي اخير امسال با "سفر سرخ" محك جدي مي خورد.

فيلم سينمايي "دوباره پرواز كن" به كارگرداني محمدعلي طالبي يكي ديگر از فيلم هاي دفاع مقدسي اين دوره است، اثري از كارگرداني كه هم مجموعه "گل پامچال" را در كارنامه دارد و هم يكي از چهره هاي شاخص سينماي كودك در دهه 60 و 70 بوده است. "دوباره پرواز كن" اگرچه با سينماي دفاع مقدس پيوند دارد اما از سينماي كودك دور نيست، شخصيت اصلي اين فيلم كودكي است كه در دوران جنگ تحميلي بر اثر بمباران، مادر خود را از دست داده و بر اثر انفجار كر و لال شده است.

فيلم سينمايي "گلوگاه شيطان" به كارگرداني حميد بهمني يكي ديگر از فيلم هاي دفاع مقدس است كه به طور مستقيم به روايت وقايع جنگ مي پردازد، اين فيلم از معدود آثار جنگي اين دوره است كه بازيگر حرفه اي و شناخته شده دارد، حتي پوريا پورسرخ ك معمولا در كمدي هاي عامه پسند حضور دارد در اين فيلم مقابل دوربين رفته است.

داستان "گلوگاه شيطان" درباره گروهي غواص است كه براي شناسايي و آماده سازي عمليات والفجر 8 اقدام مي كنند و به اين نتيجه مي رسند كه شرايط خطرناك و غيرممكن است.

فيلم سينمايي "جنوب آسماني" به كارگرداني جمال شورجه در لبنان فيلمبرداري شده است، كارگردان با سابقه سينماي دفاع مقدس كه تجربه ساخت فيلم خارج از ايران را دارد در "جنوب آسماني" حقايق جنگ 33 روزه لبنان را به تصوير كشيده است، شورجه كه همچنان در زمينه سينماي دفاع مقدس فعاليت مي كند، ساخت فيلم در زمينه لبنان و فلسطين را ادامه جرياني مي داند كه در سينماي دفاع مقدس شكل گرفته است. دارين حمسه بازيگر لبناني كه پيشتر در "كتاب قانون" و "تولدي ديگر" مقابل دوربين رفته براي سومين بار در فيلمي ايراني بازي كرده و يكي از نقش هاي اصلي "جنوب آسماني" را بر عهده داشته است.

فيلم سينمايي "سيزده 59" به كارگرداني سامان سالور از فيلم هايي است كه به دنياي قهرمان هاي جنگ پس از پايان اين رويداد مي پردازد، پرويز پرستويي كه زماني يكي از بازيگران شاخص سينماي دفاع مقدس بود در "سيزده 59" نقش اصلي را بازي مي كند و مانند "پاداش سكوت" در قالب شخصيتي ايفاي نقش مي كند كه خاطره هاي فراوان از روزهاي جنگ دارد.

سامان سالور كه متعلق به جريان سينماي جشنواره اي به نظر مي رسيد با "سيزده 59" گرايش خود به سينماي اجتماعي و دفاع مقدس را نشان مي دهد. فيلم سينمايي "خاك و آتش" به طور مستقيم به دفاع مقدس و جنگ هشت ساله نمي پردازد، اما با روايت داستاني درباره مقابله مردم ايران با نيروهاي استعمارگر انگليسي ترويج دهنده مفاهيم و ارزش هايي است كه معمولا در سينماي دفاع مقدس به آنها پرداخته مي شود. اگر سينماي دفاع مقدس را مروج و مبلغ روحيه آزادي خواهي و رشادت بدانيم، "خاك و آتش" هم در دسته اين آثار جاي مي گيرد هرچند به طور مستقيم به ماجراي جنگ ايران و عراق نمي پردازد.

پارسال و در بيست و هشتمين جشنواره فيلم فجر "به رنگ ارغوان" به كارگرداني ابراهيم حاتمي كيا، "بيداري روياها" ساخته محمدعلي باشه آهنگر، "شب واقعه" به كارگرداني شهرام اسدي و "دموكراسي تو روز روشن" به كارگرداني علي عطشاني به نوعي با دفاع مقدس ارتباط داشتند. در سال هاي اخير سينماگران با پيوند شخصيت هاي دفاع مقدس و مسائل روز جامعه تلاش كرده اند مخاطب تازه اي براي اين سينما تعريف كنند.

گاهي اين نگاه به ساخته شدن آثاري از جنس "زمهرير" و "دموكراسي تو روز روشن" مي انجامد و گاه "بيداري روياها" و "به رنگ ارغوان" از دل اين گرايش ساخته مي شوند، طبيعي است كه ارزش و قدر اين آثار يكي نيست اما تنوع نگاه در اين سينما ضامن بقاي آن است.

انتهاي پيام/ح