شهرام ميرشكاك:
حق شعر دفاع مقدس به خوبي ادا نشده است
همه ما خواه ناخواه با جنگ درگير هستيم و در ذهن همه ما دفاع مقدس، بي ترديد مقدس است، چرا كه خاك ميهن براي همه ما داراي تقدس هميشگي است.
به گزارش خبرنگار نويد شاهد ، «شهرام ميرشكاك» شاعر و منتقد در نشست نقد و بررسي مجموعه شعر دفاع مقدسي «سرفه خونين تفنگي در باد» سروده «مرتضي حيدري آل كثير» با بيان اين مطلب گفت: متأسفانه اين سال ها هنوز حق شعر دفاع مقدس به خوبي ادا نشده است. وي با بيان اينكه در ساير هنرهانيز اين حق به خوبي ادا نشده است افزود: سينماي دفاع مقدس، سينمايي شعارزده است و بيشتر در حال و هواي مهمات جنگ مانده است. حجم وسيعي از آثار ادبيات داستاني ما هم به پوسته جنگ مي پردازد كه به عقيده من شايسته نيست.
اين شاعر مشكل عمده «مرتضي حيدري» در مجموعه «سرفه خونين تفنگي در باد»را نداشتن ايدئولوژي و جهان بيني خاص دانست كه سبب شده شاعر در برابر تفكرهاي شاعرانه خويش به سطح بيايد.
وي در خصوص مشكلات اين مجموعه گفت: «يكي از مهم ترين ايرادها به تزاحم تركيب سازي در مجموعه بازمي گردد، به ويژه آن كه سلامت زباني شعرها به حدي است كه اين تركيب ها توسط زبان شعر تحمل نمي شود. ديگر مشكل اين مجموعه، گسل روابط معنايي و تصويري غزل هاست كه سبب شده گزاره هاي منفرد ارائه شده توسط شاعر به گزاره اي مجموع نرسد و ما شاهد پراكندگي تصاوير نيز باشيم.
ميرشكاك ادامه داد: در اين مجموعه نوعي شاعرانگي، تغزل و عاطفه پنهان سبب شده كه مجموعه با ديگر مجموعه هاي شعر دفاع مقدس متفاوت باشد. شاعر اين مجموعه اهل هيچ نحله فرهنگي نيست و بسيار ساده و سالم شعر مي گويد، اگرچه در اين بين مشكلاتي هم به چشم مي آيد.
اين منتقد در ادامه افزود: شاعر اين مجموعه انسان عاشق پيشه اي است و هرگاه به سمت بيان تغزلي رفته، ما را با شعرهايي دلنشين روبه رو كرده است. همچنين انتظار در اين مجموعه شعر به خوبي خودنمايي مي كند و در جاي جاي اين شعرها، ما شاهد دفاع مقدس توأم با انتظار هستيم و شعر پاياني مجموعه نيز مشخصاً بيانگر همين روحيه است.
مير شكاك با اشاره به اينكه «سمبليسم و روايت مجهول در شعرهاي اين مجموعه چندان ديده نمي شود گفت: اين در حالي است كه به ويژه روايت مجهول فصل بسيار مهمي در شعر معاصر ماست كه در شعر غزلسرايان نيز چندي است، ديده مي شود.
وي افزودك اين روايت لابيرنتي است كه به شاعر اجازه مي دهد كه به خوبي در فضاي روايي شعر خويش جولان بدهد. اگرچه فرازهايي از اين روايت را مي توان در مجموعه «سرفه خونين تفنگي در باد» جست وجو كرد.
در اين نشست «محمدرضا شالبافان» گفت: ذهنيت شاعر، تركيبي است از عين گرايي و ذهن گرايي. البته شاعر به خوبي مي داند كه روزگار ما با عيني گرايي در شعر رابطه بهتري دارد و همين باعث شده معمولاً شعرها با ابياتي عيني، ملموس و زيبا آغاز شود؛ ولي در ادامه معمولاً شعرها به سمت ذهن گرايي حركت مي كنند. اين ذهن گرايي گاهي با استفاده از استعاره ها و گاهي با فضاسازي و تصويرسازي شاعر رخ مي دهد.
وي افزود: در بعضي شعرها كه معمولاً از اوزان طولاني هم استفاده كرده اند، روايت به گونه اي نيمه رايج رخ داده است و همچنين در اين شعرها شاهد ارتباط تنگاتنگ كلمات، در عرض شعرها هستيم.
شالبافان در پايان اظهار داشت: من در مجموع اين مجموعه را موفق ديدم چرا كه در بسياري از شعرها، ابهام و سردرگمي شفافي گام به گام با شعرها پيش مي آيد و سلامت زباني هم به جذابيت شعرها كمك مي كند. اگرچه احساس مي كنم در مجموعه هاي بعدي شاعر كه با محدوديت موضوعي مواجه نباشند شاهد شاعري تواناتر خواهيم بود. هر چند اين ابهام سبب شده كه مجموعه، در ميان مجموعه هاي دفاع مقدس كاملاً به چشم بيايد.