دستگاه‌های اجرایی باید برنامه جامع اجرای سیاست‌های کلی ایثارگران را ارائه کنند

به گزارش نوید شاهد، نشست کمیسیون علمی، فرهنگی و اجتماعی مجمع تشخیص مصلحت نظام، کمیته فرهنگی و هنری و کارگروه تخصصی سیاست‌های کلی نظام در امور ترویج و تحکیم فرهنگ ایثار و جهاد و ساماندهی امور ایثارگران، امروز دوشنبه ۳۰ شهریورماه با حضور اعضای کارگروه برگزار شد. حسین مظفر، رییس کمیسیون علمی، فرهنگی و اجتماعی مجمع تشخیص مصلحت نظام، در این نشست با قدردانی از تلاش‌های اعضای کارگروه در بررسی و تدوین سیاست‌های کلی حوزه ایثارگران، بر ضرورت تسریع در روند بررسی‌ها و دستیابی به نتایج مشخص و قابل اجرا تأکید کرد.

وی با اشاره به مسئولیت دستگاه‌های مخاطب سیاست‌های کلی اظهار کرد: دستگاه‌های اجرایی نباید صرفاً در مرحله اجرا وارد عمل شوند، بلکه باید در فرآیند تدوین سیاست‌ها، برنامه‌ریزی برای اجرا، ارائه شاخص‌های ارزیابی، بازنگری و بررسی میزان کارآمدی و اثربخشی سیاست‌ها نیز مشارکت فعال داشته باشند.

دستگاه‌ها نباید صرفاً گزارش عملکرد عمومی ارائه کنند

رییس کمیسیون علمی، فرهنگی و اجتماعی مجمع تشخیص مصلحت نظام با تأکید بر اینکه مجمع نباید جای دستگاه‌های اجرایی را بگیرد، گفت: دستگاه مخاطب هر سیاست باید بر اساس مأموریت و تجربه تخصصی خود، برنامه اجرای آن سیاست را تدوین و ارائه کند و مشخص سازد برای تحقق هر حکم چه اقداماتی باید انجام شود.

مظفر افزود: در این برنامه باید به‌صورت روشن مشخص شود چه قوانین و مقرراتی نیازمند اصلاح یا نسخ است، چه قوانین یا لوایح جدیدی مورد نیاز خواهد بود، چه آیین‌نامه‌ها و دستورالعمل‌هایی باید تدوین شود و چه الزامات بودجه‌ای و اجرایی برای تحقق سیاست وجود دارد.
وی تصریح کرد: گزارش دستگاه‌ها باید ناظر بر اجرای سیاست‌های کلی باشد؛ یعنی مشخص شود هر دستگاه برای تحقق بندها و احکام سیاست چه اقدامی انجام داده، اقدامات در چه مرحله‌ای قرار دارد و چه موانعی در مسیر اجرا وجود دارد، نه اینکه صرفاً فهرستی از فعالیت‌های عمومی دستگاه ارائه شود.

شاخص‌سازی؛ ضرورت ارزیابی دقیق اجرای سیاست‌های ایثارگران

مظفر، تدوین شاخص‌های دقیق برای ارزیابی اجرای سیاست‌های کلی در حوزه ایثارگران را یکی از اقدامات مهم پیش‌رو دانست و اظهار کرد: برای هر حکم سیاست‌های کلی باید شاخص‌های مشخص و قابل سنجش تعیین شود تا بتوان میزان اجرای هر بند، دلایل عدم تحقق و راهکارهای رفع موانع را به‌صورت دقیق بررسی کرد.

وی با اشاره به ضرورت طراحی شاخص‌های جدید در حوزه ایثارگران گفت: در برخی حوزه‌ها شاخص‌های ارزیابی از پیش تعریف شده‌اند، اما در حوزه فرهنگ ایثار و شهادت و امور ایثارگران، بخش قابل توجهی از شاخص‌ها نیازمند طراحی و تدوین تخصصی است.

رییس کمیسیون علمی، فرهنگی و اجتماعی مجمع تشخیص مصلحت نظام افزود: باید برای مفاهیمی مانند توسعه و ترویج فرهنگ ایثار و شهادت، شاخص‌های روشن و قابل اندازه‌گیری تعریف شود تا ارزیابی اجرای سیاست‌ها از حالت کلی و توصیفی خارج و به یک فرآیند دقیق و کارشناسی تبدیل شود.

علت عدم اجرای سیاست‌ها باید مشخص شود

وی با تأکید بر ضرورت شناسایی دلایل عدم اجرای سیاست‌های کلی گفت: در فرآیند ارزیابی نباید صرفاً به این نتیجه رسید که یک سیاست اجرا شده یا اجرا نشده است، بلکه باید علت آن نیز مشخص شود.

مظفر ادامه داد: ممکن است عدم اجرای یک سیاست ناشی از ابهام در متن سیاست، نبود قانون و مقررات لازم، کمبود منابع، ضعف سازوکارهای اجرایی یا عدم اولویت‌دهی دستگاه مربوطه باشد. بنابراین باید دلایل عدم تحقق به‌صورت دقیق احصا و برای هر یک راهکار مشخص ارائه شود.

تنقیح و بازنگری سیاست‌های کلی باید مستمر باشد

رییس کمیسیون علمی، فرهنگی و اجتماعی مجمع تشخیص مصلحت نظام، تنقیح و بازنگری سیاست‌های کلی را از دیگر محورهای مهم فعالیت کارگروه عنوان کرد و گفت: در فرآیند بازنگری باید موارد تکراری، تعارض‌های احتمالی و خلأهای موجود در سیاست‌ها شناسایی شود.

وی افزود: شرایط اجتماعی و نیازهای کشور در طول زمان تغییر می‌کند و ممکن است موضوعاتی که در زمان تدوین سیاست‌ها پیش‌بینی نشده بود، در سال‌های بعد اهمیت پیدا کند؛ ازاین‌رو بازنگری سیاست‌های کلی باید بتواند این تغییرات و نیازهای جدید را پوشش دهد.

مظفر تأکید کرد: دستگاه‌های تخصصی در این زمینه باید نقش فعال‌تری داشته باشند؛ چراکه بیش از هر مجموعه دیگری از مسائل، چالش‌ها و خلأهای حوزه مأموریتی خود اطلاع دارند و می‌توانند پیشنهادهای دقیق‌تری برای اصلاح و تکمیل سیاست‌ها ارائه کنند.

بررسی کارآمدی و اثربخشی سیاست‌ها در دستور کار قرار گیرد

وی همچنین بر ضرورت ارزیابی کارآمدی و اثربخشی سیاست‌های کلی تأکید کرد و گفت: صرف اجرای یک سیاست به معنای تحقق هدف آن نیست و باید بررسی شود که اجرای سیاست تا چه اندازه توانسته اهداف تعیین‌شده را محقق کند.

مظفر توضیح داد: در ارزیابی کارآمدی باید نسبت هزینه‌ها و دستاوردهای حاصل از اجرای سیاست مورد توجه قرار گیرد و در ارزیابی اثربخشی نیز میزان تحقق اهداف سیاست بررسی شود؛ بنابراین ممکن است سیاستی اجرا شده باشد، اما در دستیابی به هدف موردنظر اثربخشی لازم را نداشته باشد.

ضرورت بررسی انطباق مصوبات با سیاست‌های کلی

رییس کمیسیون علمی، فرهنگی و اجتماعی مجمع تشخیص مصلحت نظام، بررسی انطباق قوانین و مصوبات با سیاست‌های کلی را از دیگر وظایف مهم این حوزه دانست و اظهار کرد: دستگاه‌های تخصصی باید در بررسی مصوبات مرتبط، نظر کارشناسی خود را با سرعت و دقت ارائه کنند تا مشخص شود مصوبات با سیاست‌های کلی ابلاغی مغایرت دارند یا خیر.

وی افزود: این بررسی باید در مهلت‌های قانونی انجام شود و دستگاه مربوطه نیز باید به‌سرعت نسبت به بررسی تخصصی موضوع و ارائه نتیجه اقدام کند.

دستگاه‌های اجرایی، محور راستی‌آزمایی گزارش‌های اجرای سیاست‌ها

مظفر با اشاره به ضرورت تفکیک وظایف دستگاه اجرایی و نهاد ناظر گفت: فرآیند بررسی باید از دستگاه مربوطه آغاز شود و دستگاه، گزارش دقیق اجرای سیاست و اقدامات انجام‌شده را ارائه کند؛ سپس کارگروه تخصصی، گزارش را از منظر کارشناسی بررسی و راستی‌آزمایی کند.

وی خاطرنشان کرد: نقش کارگروه، انجام بررسی تخصصی، ارزیابی گزارش‌ها و ارائه نتیجه به مراجع ذی‌ربط است و دستگاه اجرایی باید مسئولیت اصلی ارائه اطلاعات و گزارش عملکرد خود در قبال سیاست‌های کلی را بر عهده داشته باشد.

دسترسی به آمار دقیق، پیش‌نیاز سیاست‌گذاری و نظارت مؤثر

رییس کمیسیون علمی، فرهنگی و اجتماعی مجمع تشخیص مصلحت نظام در بخش دیگری از سخنان خود بر ضرورت دسترسی به آمار و اطلاعات دقیق حوزه ایثارگران تأکید کرد و گفت: هرگونه سیاست‌گذاری، نظارت و ارزیابی در این حوزه نیازمند شناخت دقیق وضعیت موجود است.

مظفر افزود: برای ارزیابی سیاست‌های حوزه ایثارگران باید اطلاعات دقیق و ‌بروز در زمینه‌های مختلف از جمله وضعیت خانواده‌های شهدا و ایثارگران، اشتغال، تحصیل، آموزش، مسکن، سلامت و سایر شاخص‌های مرتبط در اختیار باشد.

وی پیشنهاد کرد دسترسی منظم و مستقیم کارگروه به سامانه‌های آماری دستگاه‌های مرتبط فراهم شود تا اطلاعات مورد نیاز برای بررسی و ارزیابی سیاست‌های کلی، دقیق، به‌روز و قابل استناد باشد.

تأکید بر تسریع در اجرای سازوکارهای نظارتی

مظفر در پایان با قدردانی از تلاش اعضای کارگروه تخصصی سیاست‌های کلی نظام در امور ترویج و تحکیم فرهنگ ایثار و جهاد و ساماندهی امور ایثارگران، بر ضرورت تسریع در فرآیند بررسی‌ها تأکید کرد و گفت: باید هرچه سریع‌تر تصویر دقیقی از وضعیت موجود، چالش‌ها، میزان اجرای سیاست‌ها و پیشنهادهای اصلاحی به دست آید تا بتوان بر مبنای آن، برنامه‌ریزی‌های آینده دستگاه‌های اجرایی را دنبال کرد.

رییس کمیسیون علمی، فرهنگی و اجتماعی مجمع تشخیص مصلحت نظام در پایان بر ضرورت افزایش مسئولیت‌پذیری دستگاه‌های مخاطب و ارائه برنامه‌های اجرایی و گزارش‌های دقیق از روند تحقق سیاست‌های کلی تأکید کرد.

انتهای پیام/