توفان دلدادگی در کهنشهر تبریز؛
وقتی دلهای جامانده، کربلایی میشوند
همزمان با اربعین سید و سالار شهیدان حضرت اباعبدالله الحسین (ع)، کلانشهر تبریز شاهد خلق حماسهای از جنس شور و شعور حسینی بود؛ اجتماعی پرشکوه و میلیونی از «جاماندگان اربعین» که با پیوند زدن دلهای خود به اقیانوس بیکران عاشورا، مسیر میدانهای تاریخی شهر تا مصلای اعظم امام خمینی (ره) را به تجلیگاه وفاداری، همبستگی اجتماعی و بیعت دوباره با فرهنگ مقاومت و یاد شهیدان تبدیل کردند.
به گزارش نوید شاهد آذربایجان شرقی، هنوز ساعت به ۱۰ صبح نرسیده بود که میدانهای شهید بهشتی و قونقای تبریز زیر خروش آرام قدمهای عاشقانه مردم جان گرفت؛ مردمی که مقصد همهشان یک جا بود: مصلای اعظم امام خمینی (ره). از پیر و جوان تا زن و مرد و کودک و نوجوان، همه آمده بودند؛ با پرچمهایی در دست، سربندهایی بر پیشانی و تصاویری از قائد شهید امت، تا در راهپیمایی جاماندگان اربعین، ارادت خود را به ساحت امام حسین (ع) به نمایش بگذارند.
با طنین نخستین نوای «لبیک یا حسین (ع)» و «لبیک یا زینب (س)»، حرکت دستههای عزاداری آغاز شده و سیل جمعیت از دو مسیر اصلی به راه میافتد. قدمها آرام است اما ارادهها استوار؛ گویی هر گام، پاسخی به ندای تاریخساز «هل من ناصر ینصرنی» است. از نخستین دقایق برگزاری این آیین معنوی، خیابانهای منتهی به مسیر راهپیمایی مملو از عاشقان و دلدادگان مکتب حسینی است که با مرثیهسرایی و سینهزنی، به سمت میعادگاه عاشقی حرکت میکنند.
اربعین؛ فراتر از سوگ، بستری برای همبستگی و مقاومت
راهپیمایی جاماندگان اربعین حسینی در تبریز، صرفاً یک آیین سوگواری یا حرکت نمادین مذهبی نیست؛ این اجتماع مردمی، بازتابی از پیوند عمیق هویت دینی، حافظه تاریخی و روح جمعی مردم آذربایجان با مکتب عاشوراست. هر سال با فرارسیدن اربعین، بخشی از مردمی که امکان حضور در کربلا را ندارند، با حضور در این مسیرهای معنوی، ارادت خود را به حضرت سیدالشهدا (ع) در قالب یک کنش اجتماعی و ایمانی به نمایش میگذارند.
اهمیت این مراسم در تبریز، افزون بر بُعد مذهبی، در ظرفیت آن برای بازتولید همبستگی اجتماعی و تقویت گفتمان مقاومت و وفاداری به آرمانهای عاشورایی نیز قابل تحلیل است. امسال، این اجتماع باشکوه رنگ و بوی تجدید عهد با قائد شهید امت نیز به خود گرفته است؛ تصاویر شهدا، پرچمهای مقاومت و شعارهای حماسی در کنار بیرقهای حسینی، فضای مسیر را به صحنهای از پیوند ناگسستنی عاشورا و جبهه مقاومت تبدیل کرده است. در میان شعارهای مردم، بارها نام قائد شهید امت شنیده میشود؛ چرا که شرکتکنندگان استمرار راه مقاومت را در امتداد فرهنگ عاشورا میدانند.
روایت خدمت در موکبهای مردمی
در طول مسیر، دهها موکب مردمی با شور و اخلاص بینظیری از عزاداران پذیرایی میکنند. استکانهای چای داغ، شربتهای خنک، خرما، نان و پنیر، آش، عدسی و انواع نذورات، بیوقفه میان مردم توزیع میشود. نوجوانانی که پیشبند خدمت بر تن دارند، لیوانهای آب را میان جمعیت پخش میکنند و خادمان موکبها با روی گشاده از جاماندگان پذیرایی میکنند.
یکی از موکبداران که سالهاست در این مسیر به عشق ارباب خدمت میکند، با چشمانی اشکبار میگوید: «اگر امسال قسمت و روزی ما نشد که زائر کربلا باشیم، خدمت به عزاداران امام حسین (ع) برای ما کمتر از زیارت نیست. ما کربلا را همینجا، در قدمهای این مردم جستوجو میکنیم.»
همصدایی نسلها؛ از نجواهای کودکانه تا اراده جانباز سرافراز
در میان انبوه جمعیت، هر کسی روایتی از دلدادگی دارد. زهرا محمدی که همراه دوستان جوانش در این پیادهروی حضور یافته است، میگوید: «اربعین فقط یک پیادهروی نیست؛ یک مدرسه بزرگ است که به نسل جوان میآموزد برای حقیقت، عدالت و آزادگی باید ایستاد. امروز هم آمدهایم تا بگوییم راه امام حسین (ع) و راه شهیدان تا ابد ادامه دارد.»
چند قدم آنسوتر، ریحانه اسدی، دانشآموز ۱۷ ساله، در حالی که پرچم سرخرنگ «یا حسین (ع)» را بر دوش دارد، میگوید: «هر سال در این مراسم شرکت میکنم. وقتی این جمعیت عظیمی که یکپارچه سیاهپوش شدهاند را میبینم، احساس میکنم همه ما اعضای یک خانواده بزرگ هستیم؛ خانوادهای که قلبش به عشق امام حسین (ع) میتپد.»
فاطمه احمدی نیز که دست پسر هشتسالهاش، محمدحسین را گرفته است، درباره اهمیت انتقال این مفاهیم میگوید: «فرزندانمان باید از کودکی با فرهنگ عاشورا، ایثار و مقاومت آشنا شوند و چنین مراسمی بهترین فرصت برای انتقال این فرهنگ به نسل آینده است.» محمدحسین نیز با همان زبان کودکی و در حالی که پرچم کوچکی را در دستش تکان میدهد، میگوید: «دوست دارم وقتی بزرگ شدم پیاده تا خود کربلا بروم. امروز هم آمدهام بگویم امام حسین (ع) را خیلی دوست دارم.»
در بخش دیگری از مسیر، حضور افرادی با شرایط خاص، جلوهای مضاعف از عشق را به نمایش گذاشته است. سعید مرادی که با صندلی چرخدار در راهپیمایی شرکت کرده است، میگوید: «معلولیت جسمی هرگز مانع عاشقی نیست. شاید نتوانستم مسیر نجف تا کربلا را روی پاهایم طی کنم، اما همین چند کیلومتر در تبریز برای من به اندازه همان مسیر ارزش دارد؛ چرا که مهم دل است که در کاروان حسینی پر بکشد.»
حسن اکبری، جانباز دوران دفاع مقدس نیز که با عصا قدم برمیدارد، معتقد است: «راه اربعین، ادامه همان راهی است که امام حسین (ع) برای احیای حق و امر به معروف آغاز کرد. امروز ایستادن در برابر ظلم جهانی و دفاع از حقیقت، تجلی خونخواهی سیدالشهداست و ما آمدهایم تا بگوییم پرچم مقاومت هرگز بر زمین نخواهد افتاد.»
هارمونی مدیریت شهری و خروش مردمی
دون شک، برگزاری منظم و پرشور چنین آیین گستردهای در کلانشهری چون تبریز، نیازمند هماهنگی دقیق میان نهادهای فرهنگی، خدماتی، انتظامی و اجرایی است. وقتی شریانهای اصلی شهر به صحنه عزاداری، خدمترسانی موکبها و حضور انبوه مردم تبدیل میشود، مدیریت شهری و اجتماعی در معرض آزمونی جدی قرار میگیرد؛ آزمونی که با هماهنگی شورای هماهنگی تبلیغات اسلامی آذربایجان شرقی و مشارکت دستگاههای اجرایی، هیئتهای مذهبی و تشکلهای مردمی، به شایستگی هدایت شد تا امنیت و آرامش زائران در طول مسیر تأمین شود.
میعادگاه مصلای اعظم؛ تجدید بیعت با آرمانها
با نزدیک شدن به مصلای اعظم امام خمینی (ره) تبریز، سیل جمعیت به اوج خود میرسد. پیرمردی تسبیحبهدست ذکر میگوید، نوجوانی پرچم مقاومت را بر دوش گرفته و خانوادهها در کنار یکدیگر، آخرین گامهای این مسیر عاشقی را برمیدارند. با استقرار زائران در مصلی، اجتماع بزرگ جاماندگان با قرائت زیارت شریف اربعین، سخنرانی تبیینی، مرثیهسرایی مداحان اهلبیت (ع) و اقامه نماز جماعت ظهر و عصر به اوج شکوه خود میرسد.
راهپیمایی جاماندگان اربعین در تبریز بار دیگر ثابت کرد که فاصله جغرافیایی و مرزها، هرگز مانعی برای حضور در کاروان سیدالشهدا (ع) نیست. مردم ولایتمدار آذربایجان با حضور پرشور خود، ضمن تجدید بیعت با آرمانهای نهضت عاشورا و گرامیداشت یاد و خاطره شهیدان فضیلت و مقاومت، نشان دادند که پیام حماسی حسینی در زیست روزمره آنان جاری است؛ راهی که از کربلا آغاز شد و تا ظهور منجی عالم بشریت (عج) در گامهای استوار این ملت امتداد خواهد داشت.
انتهای پیام/
