روز وداع یاران
سنت ریشهدار سوگواری در فرهنگ شیعی، بهویژه در پیوند عمیق با واقعه عاشورا، همواره بستری پویا برای بازتولید مفاهیمی همچون وفاداری، حقطلبی، مقاومت، ایستادگی و استمرار مسیر ولایت بوده است. عاشورا به عنوان بزرگترین الگوی تاریخی شیعه، به جامعه آموخته است که شهادت و فقدان یک شخصیت الهی و تاریخی، نه پایان یک راه، بلکه میتواند نقطه آغاز مرحلهای تازه از تداوم یک مکتب و حرکت اجتماعی باشد که در آن، اشک و اندوه برآمده از فقدان، در گذر زمان به معرفت، هویت و حرکت تاریخی تبدیل میشود.
در تاریخ معاصر انقلاب اسلامی نیز نمونههای متعددی از این حقیقت پیش روی ماست؛ از تشییع تاریخی پیکر مطهر امام روحالله، خمینی کبیر (رحمهالله علیه) تا بدرقه باشکوه شهید سپهبد حاج قاسم سلیمانی، آیتالله شهید سیدابراهیم رئیسی، شهدای دفاع مقدس، شهدای غواص و دیگر شهدای گرانقدر که با حضور گسترده و کمنظیر مردم همراه شد. این آیینها نشان دادند که تشییع در فرهنگ انقلابی، ابتدا تجلی عشق، دلبستگی، حزن و اندوه عمومی مردم است و همین عاطفه جمعی و حضور برآمده از دل مردم، در سطحی فراتر به بستری برای آشکار شدن پیوند میان مردم، ارزشها، آرمانها و شخصیتهای تاریخی یک ملت تبدیل میشود.
آنچه این رویداد را به نقطه عطفی بینظیر تبدیل میکند، مؤلفه «شهادت در میانه میدان» است. امام خامنه ای (رضوان الله تعالی علیه) که در میدان یک رویارویی بزرگ با قدرتمندترین دولتهای استکباری جهان به شهادت رسیدند. این شهادت، نقطه پایان یک ماجرا و مربوط به ماههای گذشته نیست، بلکه ما همچنان در بطن این نبرد بزرگ هستیم.
مردم در این چهار ماه مجال عزاداری برای امام شهید را نیافته بودند، اکنون فرصتی برای فوران این احساسات ناب یافتهاند و در نهایت، پایان این رجعت سرخ، آرمیدن پیکر مطهر سیدالشهدای انقلاب اسلامی در مقدسترین نقطه ایران، یعنی حرم مطهر حضرت علیبنموسیالرضا (ع) است که قداستی مضاعف و بینظیر به این شهادت و تشییع تاریخی میبخشد.
در حقیقت آیین تشییع امام شهید در امتداد فرهنگ عاشورا و منطق شهادت قابل فهم است؛ منطقی که در آن، فقدان یک شخصیت اثرگذار، به معنای پایان یک مسیر تلقی نمیشود، بلکه آغاز مرحلهای تازه از استمرار یک مکتب و جریان تاریخی و دوران تازه ای از عزت و شکوه اسلام با زعامت آیت الله سید مجتبی خامنه ای (مدظله) است.
امروز مراسم باشکوه تشییع پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب اسلامی با حضور خیل عظیم مردم مؤمن، انقلابی و داغدار و خانواده معظم شهدا در تهران در حال برگزاری است؛ مردمی که از نخستین روشناییهای سحر، دل به خیابانها سپردند تا بار دیگر وفاداری خود را به راه، آرمان و خون شهیدان این سرزمین فریاد بزنند.بی شک در این دو وداع باشکوه در مصلای تهران، ملت ایران از سوگ رهبران خود، خاطره و حماسه جمعی میسازد و آن را به یک سرمایه اجتماعی تبدیل میکند.
این سوگها پایان راه نیستند، بلکه آغاز پرشتاب یک راه تازهاند. آنچه به برکت خون مطهر رهبر شهید در عرصه روایت تصویری و رسانهای وداع ایشان در حال وقوع است، بذری است که امروز کاشته میشود و شکوفههایی است که میتواند زمینهساز اتفاقات بزرگتر و ماندگارتری در روایتهای ملی باشد.
دشمنان بدانند که این حضور حماسی، تنها بخشی از ارادتمندان ایشان را نشان میدهد؛ این مرد الهی در سراسر جهان علاقهمندان و دلبستگان فراوانی دارد و همه باید بدانند نزاع ما با تفکر استکباری و ظلم و جنایتی است که از سوی استکبار یعنی آمریکا و صهیونیست در حال انجام است. این ملت هیچوقت ظلمپذیر نخواهد شد، یعنی فرهنگ دینی ما اجازه نمیدهد با ظالم و استکبار همراه باشیم.
این تشییع میلیونی، سرآغاز فصلی نو از وحدت، همدلی، ولایتمداری، تابآوری ملی، عزم برای پیشرفت، تعالی و افزایش اقتدار کشور خواهد بود و بار دیگر انسجام و اراده ملت ایران را در معرض دید جهانیان قرار خواهد داد. به باور ما، شهادت پایان این مسیر نیست، بلکه نقطه آغاز حرکتی تازه برای استمرار راه انقلاب اسلامی، فتح قلههای عزت و پیشرفت و تحقق آرمانهای بلند اسلام و انقلاب خواهد بود؛ مسیری که با اهتزاز پرچم «لا اله الا الله» بر بلندای عزت و کرامت انسانی ادامه خواهد یافت.
بدرقه میلیونی آقای شهید ایران، امام شهید، پیامی روشن، سرشار از عظمت، عزت، اقتدار، شکوه و حماسه برای جهانیان به همراه خواهد داشت و اجتماع عظیم مردم، تصویری ماندگار از قدرت، وحدت و انسجام امت اسلامی را در برابر دیدگان افکار عمومی جهان به نمایش خواهد گذاشت. مراسم تشییع پیکر یک رهبر الهی، در نگاهی کلانتر از یک سوگواری صرف، در واقع یک رزمایش اقتدار و وحدت ملی است. در فضای سیاسی و انقلابی، این حضور میلیونی نه تنها یک واکنش عاطفی، بلکه بیانیهای راهبردی است که پیامی صریح به جهان مخابره میکند؛ پیامی مبنی بر اینکه پیوند میان امت و رهبری، پیوندی گسستناپذیر است.
یعقوب سلیمانی
معاون فرهنگی و آموزشی بنیاد شهید و امور ایثارگران