پیش از آنکه «شهید» شود؛ مردی به نام سید موسی نامجو
پیش از آنکه نامش در شمار شهدا جاودانه شود، پیش از آنکه تصویرش با لباس نظامی و خاطره روزهای پرالتهاب انقلاب و دفاع از میهن در ذهنها بماند، سید موسی نامجو یک انسان بود؛ انسانی با زندگی، خانواده، آرزوها، دغدغهها و انتخابهایی که مسیر زندگیاش را از یک افسر و معلم، به یکی از چهرههای ماندگار تاریخ معاصر ایران رساند.
به گزارش نوید شاهد گیلان، قبل از آنکه «شهید» صدایش کنیم، موسی نامجو یک انسان بود؛ انسانی با یک زندگی معمولی و یک انتخاب غیرمعمولی. سید موسی نامجو در سال ۱۳۱۷ در بندر انزلی متولد شد؛ سالهایی که شاید هیچکس نمیدانست کودکی که در کنار دریای خزر چشم به جهان گشوده، روزی مسیر زندگیاش با یکی از حساسترین و سرنوشتسازترین روزهای تاریخ ایران گره خواهد خورد. مسیر او از دانشکده افسری آغاز شد، اما نامجو تنها یک نظامی نبود؛ او اهل اندیشه، آموزش و مسئولیت بود و در کنار فعالیت نظامی، به تدریس و تربیت نیرو نیز اهمیت میداد. شاید همین روحیه بود که بعدها، در روزهای حساس انقلاب، از او شخصیتی ساخت که تنها به دنبال داشتن یک عنوان یا جایگاه نبود، بلکه خود را در برابر آینده کشور مسئول میدانست.
در سالهای پیش از انقلاب، زمانی که فضای کشور با فشار، محدودیت و مبارزه همراه بود، فعالیتهای مذهبی و دغدغههای اعتقادی بخش مهمی از زندگی او را تشکیل میداد. نامجو در همان سالها، در کنار دیگر فعالیتهایش، در شکلگیری یک جریان مخفی نظامی ـ مذهبی نیز نقش داشت؛ مسیری که انتخاب آن، آسان و بیهزینه نبود. گاهی یک انسان میتواند زندگی آرامتری را انتخاب کند، میتواند از کنار اتفاقات بگذرد و با خود بگوید «این مسئولیت من نیست»؛ اما بعضی انسانها درست در همان لحظهای که میتوانند کنار بکشند، تصمیم میگیرند بمانند. موسی نامجو از همین جنس انتخابها داشت.
پس از پیروزی انقلاب، مسئولیتها یکی پس از دیگری بر دوشش قرار گرفت؛ از فرماندهی دانشکده افسری گرفته تا نمایندگی امام در شورای عالی دفاع و سرانجام وزارت دفاع. مسئولیتهایی بزرگ در روزگاری که کشور روزهای آسانی را پشت سر نمیگذاشت. اما شاید آنچه سید موسی نامجو را ماندگار کرد، تنها همین عنوانها و سمتها نبود. عنوانها میآیند و میروند و نامها در فهرست مسئولیتها ثبت میشوند، اما آنچه یک انسان را ماندگار میکند، انتخابهایی است که در لحظههای مهم زندگی انجام میدهد.
نامجو زندگیاش را با انتخاب ساخت؛ انتخاب مسئولیت، انتخاب ایستادگی و انتخاب خدمت. وقتی میتوانست تنها به زندگی شخصی خود فکر کند، بار مسئولیت را پذیرفت؛ وقتی مسیر دشوار بود، از راهی که به آن باور داشت عقب ننشست و خدمت را نه یک شعار و عنوان، بلکه بخشی از شیوه زندگی خود قرار داد. شاید اگر بخواهیم سید موسی نامجو را تنها با روز شهادتش بشناسیم، بخش بزرگی از داستان زندگی او را ندیدهایم؛ چرا که شهادت، تنها پایان یک زندگی نیست، بلکه گاهی نتیجه تمام انتخابهایی است که یک انسان پیش از آن، روز به روز و قدم به قدم انجام داده است.
برای شناختن یک شهید، گاهی باید به روزهایی برگردیم که هنوز «شهید» صدایش نمیکردند؛ باید او را در روزهای جوانی، در مسیر تحصیل، در سالهای آموزش و تدریس و در روزهایی ببینیم که آرامآرام تصمیم میگرفت چه کسی باشد و در کدام سوی تاریخ بایستد. باید او را پیش از آنکه نامش بر سر زبانها بیفتد، به عنوان یک انسان شناخت؛ انسانی که در طول زندگی بارها در برابر انتخاب قرار گرفت و هر بار، راهی را برگزید که شاید دشوارتر بود، اما به آن باور داشت.
و شاید راز ماندگاری سید موسی نامجو نیز همینجا باشد؛ او فقط یک نام در میان فهرست شهدا نیست، بلکه داستان انسانی است که زندگیاش را با مسئولیت معنا کرد؛ مردی که از یک مسیر معمولی آغاز کرد، اما با انتخابهایی غیرمعمولی، راهی را ساخت که پایانش به جاودانگی رسید. پس شهید نامجو را تنها از روز شهادتش نشناسیم؛ گاهی برای شناختن یک شهید، باید به روزهایی برگردیم که هنوز شهید نشده بود؛ به روزهایی که سید موسی نامجو، فقط «موسی نامجو» بود؛ انسانی با زندگی، خانواده، آرزوها و دغدغهها، اما با یک تفاوت بزرگ: او در لحظههای مهم زندگی، انتخاب کرد که مسئول باشد، انتخاب کرد که بایستد و انتخاب کرد که خدمت کند. و شاید پیش از آنکه «شهید» صدایش کنیم، باید او را انسانی بشناسیم که انتخابهایش، راه رسیدنش به شهادت را ساخت.
سید موسی نامجو | ۱۳۱۷ ـ ۱۳۶۰؛ مردی که از یک زندگی معمولی آغاز کرد و با انتخابهایش، راهی غیرمعمولی و ماندگار ساخت.
