یادداشت
مرصاد؛ حماسهای که رؤیای اشغال ایران را در کرمانشاه دفن کرد
عملیات مرصاد در پنجم مرداد ۱۳۶۷، آخرین و تعیینکنندهترین نبرد دفاع مقدس بود؛ عملیاتی که با مقاومت مردم اسلامآباد غرب، رشادت رزمندگان اسلام و هماهنگی نیروهای مسلح در تنگه چهارزبر، تهاجم سازمان منافقین را در هم شکست و امنیت کشور را تثیت کرد.
به گزارش نوید شاهد کرمانشاه، «شهرزاد سهیلی» دبیر نوید شاهد به مناسبت گرامیداشت عملیات مرصاد و روز ملی کرمانشاه در یادداشتی نوشت: پنجم مرداد، یادآور یکی از سرنوشتسازترین روزهای تاریخ معاصر ایران است؛ روزی که عملیات غرورآفرین مرصاد با رشادت رزمندگان اسلام، پایانی قاطع بر آخرین تلاش دشمن برای برهم زدن امنیت و تمامیت ارضی کشور رقم زد. این عملیات تنها یک نبرد نظامی نبود، بلکه جلوهای از همبستگی مردم و نیروهای مسلح در دفاع از میهن و پاسخی کوبنده به دشمنانی بود که تصور میکردند میتوانند در سایه حمایت بیگانگان، سرنوشت ملت ایران را تغییر دهند.
پس از پذیرش قطعنامه ۵۹۸ از سوی جمهوری اسلامی ایران، رژیم بعث عراق و سازمان منافقین گمان کردند که ایران در شرایط ضعف قرار گرفته است. بر همین اساس، منافقین با پشتیبانی کامل ارتش عراق، تجهیزات زرهی، توپخانه و امکانات لجستیکی گسترده، عملیات «فروغ جاویدان» را آغاز کردند. هدف آنان تصرف سریع شهرهای غرب کشور، رسیدن به تهران و سرنگونی نظام جمهوری اسلامی بود؛ خیالی که تنها چند روز دوام آورد.
مسیر حرکت منافقین از مرز خسروی آغاز شد. آنان پس از عبور از قصرشیرین، سرپلذهاب و کرند غرب، وارد شهرستان اسلامآباد غرب شدند. در این شهر، مردم بیدفاع و نیروهای اندک مستقر با شرایط دشواری روبهرو شدند. منافقین با خشونت و قساوت، دست به جنایت زدند و تعدادی از مردم عادی، مجروحان بیمارستان، نیروهای نظامی و انقلابی را به شهادت رساندند. این جنایتها نشان داد که شعارهای فریبنده آنان هیچ نسبتی با رفتارشان ندارد و هدفی جز ایجاد رعب و نابودی نداشتند.
اسلامآباد غرب در آن روزها صحنه مقاومت مردمی بود. بسیاری از مردم با وجود امکانات محدود، در کنار نیروهای سپاه، ارتش، بسیج، ژاندارمری و نیروهای مردمی ایستادند و با اطلاعرسانی، کمک به مجروحان، انتقال خانوادهها و پشتیبانی از رزمندگان، نقش مؤثری در مهار بحران ایفا کردند. خاطرات آن روزها هنوز در حافظه مردم این شهرستان زنده است و هر سال با برگزاری مراسم گرامیداشت، یاد شهدای آن حوادث گرامی داشته میشود.
اما نقطه عطف این نبرد در تنگه چهارزبر، که امروز به نام تنگه مرصاد شناخته میشود، رقم خورد. این منطقه به دلیل موقعیت جغرافیایی ویژه، بهترین مکان برای متوقف کردن ستونهای زرهی منافقین بود. با فرماندهی هوشمندانه و هماهنگی میان ارتش جمهوری اسلامی ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، نیروی هوایی، هوانیروز، بسیج و سایر نیروهای مسلح، عملیات مرصاد آغاز شد.
هوانیروز ارتش با بالگردهای کبرا، ستونهای زرهی دشمن را هدف قرار داد و نیروی هوایی نیز با بمباران دقیق، مسیر حرکت آنان را مسدود کرد. همزمان، رزمندگان سپاه و بسیج از ارتفاعات بر دشمن یورش بردند و حلقه محاصره را تکمیل کردند. در مدت کوتاهی، بخش عمده تجهیزات و ادوات منافقین منهدم شد و نیروهای باقیمانده یا کشته شدند یا به سوی مرز گریختند. این شکست سنگین، پایان توان نظامی سازمان منافقین در قالب یک نیروی کلاسیک بود.
شهر کرمانشاه نیز در آن روزها نقش محوری در پشتیبانی از عملیات ایفا کرد. بیمارستانها، مراکز امدادی، نیروهای مردمی و دستگاههای اجرایی استان به سرعت برای پذیرش مجروحان، پشتیبانی از رزمندگان و حفظ امنیت شهر بسیج شدند. مردم کرمانشاه با حضور در صحنه، بار دیگر نشان دادند که در بزنگاههای تاریخی، همواره مدافع انقلاب و کشور هستند.
عملیات مرصاد از جهات مختلف دارای اهمیت تاریخی است. نخست آنکه آخرین عملیات بزرگ دوران دفاع مقدس به شمار میرود و عملاً پرونده تجاوز نظامی دشمن را بست. دوم آنکه ثابت کرد اتکا به حمایت قدرتهای خارجی، نمیتواند جایگزین پشتوانه مردمی باشد. منافقین با وجود برخورداری از تجهیزات پیشرفته و حمایت مستقیم رژیم بعث، در برابر اراده ملت ایران و مقاومت رزمندگان شکست خوردند. سوم آنکه این عملیات، اهمیت وحدت و هماهنگی میان نیروهای مسلح را به نمایش گذاشت؛ وحدتی که عامل اصلی پیروزی در بسیاری از مقاطع حساس تاریخ انقلاب اسلامی بوده است.
امروز، تنگه مرصاد تنها یک منطقه جغرافیایی نیست؛ نمادی از شکست دشمن، ایثار رزمندگان و مقاومت مردم کرمانشاه است. هر سال هزاران نفر از زائران راهیان نور و علاقهمندان به تاریخ دفاع مقدس از این منطقه بازدید میکنند تا از نزدیک با ابعاد این حماسه آشنا شوند. یادمان مرصاد، روایتگر رشادت مردانی است که با جانفشانی خود، امنیت و استقلال کشور را حفظ کردند.
در کنار روایتهای نظامی، نباید از نقش مردم اسلامآباد غرب و سایر شهرهای استان کرمانشاه غافل شد. آنان با تحمل سختیها، آوارگی، شهادت عزیزان و حضور در صحنههای امداد و پشتیبانی، بخشی از این پیروزی را رقم زدند. امنیت امروز ایران، میراث همان ایستادگی و فداکاری است؛ میراثی که حفظ آن، نیازمند شناخت درست تاریخ و انتقال واقعیتهای دفاع مقدس به نسل جوان است.
سالروز عملیات مرصاد فرصتی برای بازخوانی یکی از مهمترین برگهای تاریخ مقاومت ملت ایران است. این عملیات نشان داد که هرگاه مردم و نیروهای مسلح در کنار یکدیگر قرار گیرند، هیچ تهدیدی توان غلبه بر ایران را نخواهد داشت. مرصاد، روایت پایان یک توهم و آغاز تثبیت امنیتی است که با خون هزاران شهید و ایثار رزمندگان و مردم استان کرمانشاه به دست آمد؛ امنیتی که امروز نیز ارزشمندترین سرمایه کشور به شمار میرود.
انتهای پیام/
