بررسی سامانه «یادگاران البرز» با حضور دکتر سلیمانی؛ گامی نو برای صیانت و بازآفرینی اسناد شهدا

به گزارش نوید شاهد البرز؛ در جریان سفر دکتر یعقوب سلیمانی، معاون فرهنگی و آموزشی بنیاد شهید و امور ایثارگران، به استان البرز، نشستی تخصصی با حضور مدیرکل بنیاد شهید و امور ایثارگران استان البرز، معاونان این اداره کل و جمعی از مدیران و مسئولان ستاد مرکزی بنیاد برگزار شد. در این نشست، ضمن بررسی برنامه‌ها و اقدامات فرهنگی بنیاد شهید در استان البرز، طرح راه‌اندازی سامانه هوش مصنوعی «یادگاران البرز» نیز به‌عنوان یکی از طرح‌های نوآورانه در حوزه اسناد و آثار شهدا معرفی شد.

این جلسه با هدف بررسی ظرفیت‌های نوین فناوری در حوزه ترویج فرهنگ ایثار و شهادت و همچنین بهره‌گیری از ابزارهای نوین برای حفظ، پردازش و انتشار اسناد شهدا برگزار شد. در ابتدای این نشست، مدیرکل بنیاد شهید و امور ایثارگران استان البرز گزارشی از فعالیت‌ها و برنامه‌های فرهنگی این استان ارائه کرد و به اقدامات انجام‌شده در حوزه ترویج فرهنگ ایثار و شهادت، برنامه‌های آموزشی، پژوهشی و تولیدات فرهنگی اشاره کرد.

در ادامه، دکتر محمدیان معاون فرهنگی بنیاد شهید استان البرز نیز گزارشی از برنامه‌ها و طرح‌های فرهنگی این حوزه ارائه داد و به تلاش‌های انجام‌شده برای استفاده از ظرفیت‌های نوین علمی و فناوری در حوزه حفظ و انتشار اسناد شهدا پرداخت. در همین راستا، یکی از مهم‌ترین موضوعات مطرح‌شده در این جلسه معرفی سامانه «یادگاران البرز» بود که با هدف ساماندهی اسناد و آثار مربوط به شهدا و بهره‌برداری از آن‌ها در حوزه‌های فرهنگی و پژوهشی طراحی شده است.

در بخش دیگری از این نشست، یکی از نخبگان جامعه ایثارگری که مسئولیت طراحی و راه‌اندازی این سامانه را بر عهده دارد، به همراه همکار خود، توضیحاتی درباره ساختار، قابلیت‌ها و اهداف سامانه «یادگاران البرز» ارائه داد. در این ارائه که با نمایش بخش‌هایی از سامانه بر روی مانیتور همراه بود، حاضران با روند طراحی و عملکرد این سامانه آشنا شدند.

طراحان این سامانه توضیح دادند که «یادگاران البرز» در واقع یک بستر هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی است که با استفاده از فناوری‌های نوین، اسناد و تصاویر مربوط به شهدا را پردازش کرده و امکان دسته‌بندی، بازیابی و استفاده بهتر از این اسناد را فراهم می‌کند. در این سامانه تلاش شده است تا اسناد بنیاد شهید با بهره‌گیری از فناوری‌های جدید از جمله تشخیص متن از تصویر (OCR) پردازش شده و به شکل دقیق‌تر و قابل استفاده‌تر در اختیار پژوهشگران، فعالان فرهنگی و تولیدکنندگان محتوا قرار گیرد.

در همین راستا، دکتر مهری مدیرکل نخبگان و پژوهش بنیاد شهید و امور ایثارگران در ستاد مرکزی، در سخنانی بر ضرورت بهره‌گیری از فناوری‌های نوین به‌ویژه هوش مصنوعی در حوزه فعالیت‌های فرهنگی و پژوهشی تأکید کرد.

وی با اشاره به اهمیت استفاده از فناوری OCR در ساماندهی اسناد شهدا گفت: امروز با حجم گسترده‌ای از اسناد، دست‌نوشته‌ها، تصاویر و مدارک مربوط به شهدا روبه‌رو هستیم که برای بهره‌برداری مناسب از آن‌ها باید از ابزارهای نوین استفاده کنیم. فناوری تشخیص متن از تصویر می‌تواند کمک کند تا این اسناد به‌صورت دقیق‌تر و سریع‌تر خوانده و طبقه‌بندی شوند.

دکتر مهری همچنین به جنبه الهام‌بخش این سامانه اشاره کرد و افزود: یکی از ویژگی‌های مهم این طرح آن است که برای نخستین‌بار تلاش شده تا در طراحی آن از خود شهدا الهام گرفته شود. به این معنا که اسناد، خاطرات و آثار شهدا نه‌تنها به‌عنوان یک منبع تاریخی، بلکه به‌عنوان یک منبع الهام فرهنگی مورد توجه قرار می‌گیرند.

وی ادامه داد: هرچه زمان می‌گذرد، ضرورت استفاده از ابزارهای جدید در حوزه فرهنگی بیشتر احساس می‌شود. نسل جدید با ابزارهای دیجیتال و فضای مجازی ارتباط گسترده‌ای دارد و ما نیز باید متناسب با این شرایط، شیوه‌های نوین برای انتقال مفاهیم ایثار و شهادت پیدا کنیم.

مدیرکل نخبگان و پژوهش بنیاد شهید با تأکید بر سیاست‌های کلان بنیاد در این زمینه اظهار کرد: سیاست بنیاد شهید نیز بر حرکت به سمت کارهای نو، خلاقانه و مبتنی بر فناوری است. اگر بتوانیم اسناد شهدا را با کمک فناوری‌های نوین پردازش و عرضه کنیم، قطعاً امکان بهره‌برداری گسترده‌تر از این گنجینه ارزشمند فراهم خواهد شد.

در ادامه این نشست، دکتر محمدیان معاون فرهنگی بنیاد شهید و امور ایثارگران نیز در سخنانی به اهمیت استفاده از هوش مصنوعی در حوزه تولید محتوا و فعالیت‌های فرهنگی اشاره کرد.

وی گفت: هدف نهایی این است که بتوانیم با استفاده از ظرفیت‌های هوش مصنوعی، اطلاعات موجود در اسناد شهدا را پردازش کرده و از آن‌ها در مسیر ترویج فرهنگ ایثار و شهادت استفاده کنیم. هوش مصنوعی این توانایی را دارد که داده‌های موجود را تحلیل کند و از دل آن‌ها محتوای جدید و جذاب تولید کند.

دکتر محمدیان افزود: یکی از کاربردهای مهم این سامانه می‌تواند تولید محتواهای فرهنگی از جمله ویدئو، پوستر، روایت‌های کوتاه و سایر محصولات رسانه‌ای باشد که در مدت زمان کوتاه‌تری تولید می‌شوند و می‌توانند مخاطبان بیشتری را جذب کنند.

وی همچنین به مسئله کیفیت اسناد اشاره کرد و گفت: بسیاری از اسناد قدیمی دارای کیفیت پایین هستند یا خوانایی مناسبی ندارند. با استفاده از فناوری‌های هوش مصنوعی می‌توان کیفیت این اسناد را ارتقا داد، آن‌ها را بازسازی کرد و امکان استفاده بهتر از آن‌ها را فراهم آورد.

معاون فرهنگی بنیاد شهید ادامه داد: سرعت و قدرت پردازش در فناوری‌های مبتنی بر هوش مصنوعی بسیار بالاست و اگر بتوانیم از این ظرفیت به‌درستی استفاده کنیم، خروجی‌های بسیار ارزشمندی در حوزه فرهنگی به دست خواهیم آورد. این موضوع به‌ویژه در شرایطی که نیاز به تولید سریع و گسترده محتوا وجود دارد، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

در بخش پایانی این نشست، سردار دکتر یعقوب سلیمانی معاون فرهنگی و آموزشی بنیاد شهید و امور ایثارگران نیز در سخنانی از تلاش‌های صورت‌گرفته در استان البرز برای طراحی این سامانه قدردانی کرد.

وی با اشاره به اهمیت بهره‌گیری از علم و فناوری در حوزه فعالیت‌های فرهنگی گفت: کاری که در اینجا آغاز شده، کار بسیار خوبی است و نشان می‌دهد که می‌توان از علم روز برای پیشبرد اهداف فرهنگی استفاده کرد. امروز اگر بخواهیم در حوزه فرهنگ تأثیرگذار باشیم، باید از ابزارهای جدید و روش‌های نو بهره بگیریم.

سردار سلیمانی افزود: در برخی استان‌های دیگر نیز نمونه‌هایی از این‌گونه اقدامات را دیده‌ام، اما کاری که در استان البرز در حال انجام است، از نظر جامعیت و گستردگی قابل توجه است و می‌تواند الگویی برای سایر استان‌ها باشد.

وی با تأکید بر ضرورت استفاده از هوش مصنوعی در فعالیت‌های فرهنگی اظهار کرد: امروز استفاده از هوش مصنوعی به یک ضرورت تبدیل شده است. بسیاری از حوزه‌ها از این فناوری بهره می‌برند و ما نیز باید در حوزه اسناد شهدا و فعالیت‌های فرهنگی از این ظرفیت استفاده کنیم.

معاون فرهنگی و آموزشی بنیاد شهید در عین حال به حساسیت‌های موجود در این حوزه نیز اشاره کرد و گفت: کار با اسناد شهدا یک کار بسیار مهم و حساس است. این اسناد در واقع گنجینه‌های ارزشمند ما هستند و باید با دقت، احترام و نگاه عمیق به آن‌ها پرداخته شود.

وی ادامه داد: لازم است در طراحی و اجرای چنین سامانه‌هایی به موضوعاتی مانند ماندگاری، اثربخشی و جامعیت توجه ویژه داشته باشیم. اگر این سامانه بتواند به‌درستی عمل کند و خروجی‌های قابل قبولی ارائه دهد، می‌توان آن را در سطح ملی گسترش داد.

سردار سلیمانی با تأکید بر اهمیت نگاه نو به اسناد شهدا گفت: اسناد شهدا سرمایه‌های فرهنگی و تاریخی کشور هستند و ما باید با رویکردی جدید به آن‌ها نگاه کنیم. اگر بتوانیم این اسناد را به‌درستی پردازش و معرفی کنیم، نسل‌های آینده نیز می‌توانند از آن‌ها بهره‌مند شوند.

وی همچنین بر ضرورت همت و همکاری جدی در این زمینه تأکید کرد و افزود: تحقق چنین طرح‌هایی نیازمند تلاش جمعی، پشتکار و برنامه‌ریزی دقیق است. اگر این سامانه به مرحله اجرا برسد و نتایج مطلوبی داشته باشد، قطعاً می‌تواند به‌عنوان یک الگوی موفق در سراسر کشور مورد استفاده قرار گیرد.

در پایان این نشست، دکتر یعقوب سلیمانی معاون فرهنگی و آموزشی بنیاد شهید کشور از مدیرکل بنیاد شهید و امور ایثارگران استان البرز و کارکنان این مجموعه به دلیل تلاش‌ها و فعالیت‌های انجام‌شده قدردانی کرد.
وی همچنین از زحمات کارکنان بنیاد شهید استان البرز در دوره‌های دشوار و شرایط جنگی یاد کرد و از خدمات و تلاش‌های آنان در حمایت از خانواده‌های شهدا و ایثارگران و نیز در مسیر ترویج فرهنگ ایثار و شهادت تقدیر به عمل آورد.

این نشست در فضایی صمیمی و کارشناسی به پایان رسید و حاضران بر ادامه پیگیری طرح «یادگاران البرز» و توسعه استفاده از فناوری‌های نوین در حوزه اسناد و فعالیت‌های فرهنگی بنیاد شهید تأکید کردند؛ طرحی که در صورت موفقیت می‌تواند گامی مهم در حفظ و بازآفرینی میراث معنوی شهدا و انتقال پیام ایثار و شهادت به نسل‌های آینده باشد.