گفتگو به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی

نویسنده کتاب: از شهدای دفاع مقدس الگویی امروزی برای نسل جوان تعریف کنیم

علیرضا کلامی نویسنده کتاب در حوزه ایثار و شهادت گفت: «اگر اتفاقاتی که در دفاع مقدس در حوزه فردی؛ خودسازی و در حوزه اجتماعی؛ خودباوری افتاد را به صورت امروزی باز تعریف کنیم و تعریفی که نسل امروز آن را قبول کند و بتوانیم برای آنها الگوسازی کنیم واقعا نسل جوان از آن استقبال می‌کند.»

کد خبر: ۵۴۳۴۶۵

پنجشنبه - ۲۶ آبان ۱۴۰۱ / 1401 26 August

به گزارش نوید شاهد سمنان، علیرضا کلامی فرزند شهید علی‌اصغر کلامی نویسنده کتاب در حوزه ایثار و شهادت در گفتگو با نوید شاهد ضمن تبریک به مناسبت هفته کتاب و کتاب‌‌خوانی گفت: پدرم سوم خرداد ۱۳۶۱ در عملیات الی بیت‌المقدس در آزادسازی خرمشهر، زمانی‌که من چهل روزه بودم به شهادت رسید. ایشان به عنوان جهادگر و عضو نیرو‌های پشتیبانی جنگ در حال خدمت بود که در منطقه رقابیه به درجه شهادت نایل آمد. هر چه از پدر می‌دانم خاطراتی از مادر و آشنایان است که بر این اساس یکی از کتبی که در این حوزه نوشته‌ام با عنوان سایه گذرا، روایت مادرم از دوازده سال زندگی مشترک با ایشان بوده که منتشر شده است.

یکی از خاطرات این کتاب این است که عموی من در سال ۱۳۶۰ در عملیات مطلع‌الفجر به شهادت می‌رسد و پدرم از آن وقت دیگر آرام و قرار نداشته که هر چه زودتر به جبهه اعزام شود و همیشه آرزوی شهادت می‌کرد. وقتی پدرم می‌خواست به جبهه اعزام شود مخالفت‌های مادرم شروع می‌شود. یکی از ترفند‌های مادر بزرگم برای منصرف کردنش این بود که به ایشان می‌گوید به ملاقات امام برویم با این مضمون که زمانی طول می‌کشد تا به ملاقات حضرت امام (ره) بروند و در این مدت یا پشیمان شود و یا اعزامش به تعویق بیفتد. مادر بزرگم به ایشان می‌گفت: «ما دِینمان را به انقلاب ادا کرده‌ایم و یک شهید داده‌ایم دیگر نیاز نیست شما به جبهه بروید» پدر هم  در جواب می‌گفت: «یک شهید برای خانواده کم است و خانواده‌هایی هستند که بیشتر از یک شهید تقدیم انقلاب کرده‌اند و هر کسی تکلیف خودش را دارد اگر برادرم شهید شده است من باید راه خودم را بروم.» شهید در پاسخ مادرم به اینکه امام را ملاقات کنیم می‌گوید: «امام را در تلویزیون هم می‌شود دید؛ مهم این است که مطیع امر امام باشیم، تکلیف‌گرا باشیم و ببینیم خواسته امام از ما چیست و آن را اجرا کنیم.»

اثری که مورد استقبال قرار گرفت

کلامی درخصوص آثار خود گفت: تا کنون هشت کتاب را به رشته تحریر درآورده‌ام. همه این کتاب‌ها جمع‌آوری مصاحبه، تالیف و نگارش بوده است. نخستین کتابم طوقی؛ خاطرات کوتاه از شهید عربی، دومین کتابم حسرت یک پلاک؛ خاطرات کوتاه شهید سعید حسنان بود که ایشان پس از ۳۷ سال در سال گذشته پس از تفحص به وطن بازگشت. کتاب سوم یک دنیای پر دغدغه؛ خاطرات شهید علی‌اکبر ابراهیمی است که این سه کتاب خاطرات شهدای شهرستان سرخه بود و به صورت داستان کوتاه نگارش شد. کتاب بعدی کتاب سه ماه رویایی؛ خاطرات شهید کاظم عاملو بود. این کتاب بسیار مورد استقبال قرار گرفت به خاطر اینکه شهید بسیار شهید فوق‌العاده‌ای بود در آستانه چاپ پنجم قرار گرفته است. کتاب پنجم من مقلد امامم؛ خاطرات شفاهی حجت‌الاسلام مرتضی مطیعی امام جمعه سمنان و نماینده ولی فقیه در استان که از روحانیون مبارز در زمان دفاع مقدس بود تالیف شد. کتاب ششم کتاب خاطرات شهید محمدحسین حمزه از شهدای مدافع حرم شهرستان سمنان است. کتاب بعدی کتاب سایه گذرا؛ خاطرات پدر شهیدم به روایت مادرم است. کتاب هشتم جلد دوم خاطرات شهید کاظم عاملو است به عنوان رویای بانه خاطراتی از این شهید است که بعد از انتشار جلد دوم جمع‌آوری کردم اما هنوز رونمایی نشده است، ان‌شاءالله که خوانندگان این کتاب نیز مانند جلد اولش از این کتاب هم استقبال کنند. یک کتاب هم در مرحله ویراستاری است با عنوان لالایی در دل آتش؛ خاطرات سرهنگ علی‌اکبر چتری نخستین فرمانده اطلاعات عملیات تیپ قائم است که خاطرات خودش را بیان کرد و من به رشته تحریر درآورده‌ایم. یک کتاب دیگر هم در دست اقدام است که مصاحبه آن تمام شده و در حال تکمیل است که مربوط به خاطرات شهید مدافع حرم محمد قنبریان است.

عقب ماندگی و خلاء در حوزه ایثار و شهادت من را وارد این عرصه کرد

این نویسنده کتاب در پاسخ به این سوال که چه شد پا در این عرصه نهادید اظهار کرد: چندید علت وجود دارد که اولین و مهم‌ترینش خداوند متعال است که توفیق نوشتن در حوزه ایثار و شهادت را به من داد. علت دیگرش عقب ماندگی و خلائی بود که ما در این حوزه داشتیم. در شهرستان سرخه در خصوص شهدا کتابی به آن صورت نداشتیم و با توجه به اینکه والدین معزز شهدا روز به روز از بین ما می‌رفتند و ما خاطرات گرانبهای آن‌ها را ثبت و ضبط نمی‌کردیم این تکلیفی بود که بر گردن خود احساس کردم که اگر در این خصوص کوتاهی کنیم خسارت بسیار بزرگی گریبان‌گیر ما خواهد شد به همین خاطر پا در این عرصه گذاشتم و یکی دیگر از این عوامل سخنان مقام معظم رهبری (حف) در این خصوص بود که فرمودند: «فضیلت زنده نگه داشتن یاد شهدا کمتر از شهادت نیست.» واقعاً در این مورد کم کاری و کوتاهی کرده‌ایم و خیلی برایم مهم بود که حتی اگر نمی‌توانم کتاب بنویسم خاطرات شهدا را از والدین معزز آن‌ها که سن آن‌ها هم بسیار بالا بود جمع آوری کنم. ان‌شاءالله که بتوانم در تمام لحظات زندگی و تا آخر عمرم در این راه باقی بمانم.

از شهدای دفاع مقدس الگویی امروزی برای نسل جوان تعریف کنیم

کلامی درخصوص اهمیت نوشتن کتاب در حوزه ایثار و شهادت گفت: ما نسلی هستیم که در زمان جنگ نبودیم، اما از خاطرات دفاع مقدس تغذیه می‌کنیم چه از لحاظ فرهنگی و چه نظامی. سبک زندگی‌ای که در زمان دفاع مقدس و بعد از انقلاب اتفاق افتاد نمونه بارزی از سبک زندگی اسلامی بود، حالا اگر ما بتوانیم اتفاقات آن زمان را بازنویسی کنیم برای نسل آینده بسیار مفید است. به قول حضرت امام (ره) جبهه دانشگاه خودسازی بود، اگر اتفاقاتی که در آن زمان در حوزه فردی؛ خودسازی و در حوزه اجتماعی؛ خودباوری افتاد را به صورت امروزی باز تعریف کنیم و تعریفی که نسل امروز آن را قبول کند و بتوانیم برای آنها الگوسازی کنیم واقعا نسل جوان از آن استقبال می‌کند. کسانی که در آن زمان پا در عرصه وجود گذاشتند که به تعبیر امام (ره): «نمونه‌های آن‌ها را در انسان‌های صدر اسلام نیز شاید نتوان پیدا کرد.» انسان‌هایی خودساخته، شجاع و معنوی که این کار برای جامعه امروزی ما لازم است و اگر اهمیت آن برای ما آشکار شود ان‌شاءالله نهضتی برای جمع‌آوری و نوشتن این مطالب راه بیفتد. اگر ما نمی‌توانیم این کار را انجام دهیم حداقل بستری فراهم کنیم برای تربیت نیرویی که بتواند این مطالب را مکتوب کند. اگر واقعاً دیر به فکر بیفتیم این یادگار‌های گرانبها این والدین عزیز شهدا را از دست می‌دهیم. به طور کلی آن‌طور که باید و شاید از پس از جنگ تا کنون این کار را انجام نداده‌ایم. مقام معظم رهبری (حف) می‌فرمایند: «من اعتقاد دارم صد برابر بیشتر از آنچه تا کنون درخصوص دفاع مقدس نوشته شده است باید کتاب نوشته شود.» همانطور که می‌دانید یکی از پر تیراژترین کتاب‌های کشورمان کتاب‌هایی است که درخصوص ادبیات پایداری و دفاع مقدس به فروش رسیده است پس ظرفیت آن در کشور ما وجود دارد امیدوارم که بتوانیم در این راه موفق شویم.

قالب کتاب برای نسل امروزی باید جذاب باشد

این نویسنده کتاب دغدغه نویسندگان را دیده شدن و مطالعه آثار خود توسط مردم دانست و تصریح کرد: اگر کتاب‌ها به درستی به مردم معرفی شوند که مراکز فرهنگی نقش موثری در این امر دارند، مثلاً کتاب سلام بر ابراهیم که انیمیشن‌های متعددی از داستان‌های این کتاب تولید شد که به شدت از سوی نوجوانان و جوانان استقبال شد. یکی دیگر از دغدغه‌های نویسندگان این است که چگونه خاطرات را جمع آوری کنند و به رشته تحریر درآورند و این وظیفه متخصصین است که باید ورود کنند و ایده بدهند که برای نسل جوان چگونه باید کتاب نوشته شود و در چه قالبی که جذاب باشد تا مورد استقبال نسل جوان قرار بگیرد.

نیاز به ساختن قهرمان نداریم

کلامی خاطرنشان کرد: در تمام دنیا برای ساخت فیلم‌های جنگی نیاز به متن خوب دارند و با نوشتن داستان‌های تخیلی و ساختن قهرمان در آنها فیلم ساخته می‌شود و مورد استقبال نیز قرار می‌گیرد در صورتی که ما این شخصیت‌ها را به صورت واقعی در کشورمان داشتیم و داریم که شخصیت‌های بسیار بزرگی بودند و به شهادت رسیدند، اما کم‌کاری کرده‌ایم و آنها را معرفی نکرده‌ایم. مطمئن باشید برای ساخت فیلم سینمایی و معرفی این قهرمانان و پهلوانانمان اگر متن خوبی داشته باشیم مورد استقبال قرار می‌گیرد. پس برای ترویج فرهنگ ایثار و شهادت باید نوشت و این‌ها را به رشته تحریر درآورد تا آیندگان ما به شجاعت، دلاوری و معنویت گذشتگان خود پی ببرند.

تا نفَس و توان دارم در راه ایثار و شهادت می‌نویسم

این نویسنده کتاب درخصوص مشکلات تالیف گفت: در این راه مشکلات بسیار زیادی وجود دارد. واقعاً کسانی که در این رشته و در این حوزه فعالیت می‌کنند دل به دریا زده‌اند. اولین مشکل نوشتن کتاب پیدا کردن سوژه است که برای نسل امروزی مناسب باشد. وقتی سوژه پیدا شد باید ببینیم آیا والدین و اقوام سوژه مورد نظر یا خودِ سوژه موافقت می‌کنند که خاطرات را برایمان بازگو کنند یا خیر. یک نویسنده باید توانایی این را داشته باشد که مطالب مورد نیاز را از مصاحبه‌ها استخراج کند. پس از اتمام این کار‌ها گرفتن مجوز و تامین مالی از طریق حامی مالی بسیار سخت است واقعا خیلی از کتاب‌ها به همین دلیل چاپشان به تعویق می‌افتد. مرحله آخر معرفی کتاب است که باید به دنبال معرفی کتاب در سطح جامعه باشیم که ببینیم مورد استقبال قرار می‌گیرد یا خیر. ما این را تکلیف برای خدا می‌دانیم اگر سخت‌ترین شرایط هم اتفاق بیفتد ما راهمان را ادامه می‌دهیم. ان‌شاءالله تا آخرین لحظات زندگی در این راه باقی خواهم ماند و تا نفس و توان دارم در راه ایثار و شهادت می‌نویسم.

شاید کسی که ایده نوشتن کتاب را می‌دهد از طرف شهید انتخاب شده باشد

کلامی در پایان گفت: وقتی با وجود این مشکلات خبرگزاری‌های فرهنگی‌ای وجود دارند که به معرفی کتاب‌ها و نویسندگان می‌پردازند این دلگرمی برای یک نویسنده است. با وجود شبکه‌های مجازی سطح مطالعه در جامعه بسیار پایین آمده است. وقتی کسی از من می‌پرسد چرا از شهدا نوشتی؟ برای چه این کتاب را نوشتی؟ چرا در راه ترویج فرهنگ ایثار و شهادت تلاش می‌کنی؟ برای یک نویسنده بسیار مهم و دلگرم کننده است. الان در عصری هستیم که اگر شغلمان را از ما بپرسند و بگوییم نویسنده‌ایم دید خوبی نسبت به این موضوع ندارند در این زمان نیز داستان‌ها، رمان‌ها و فیلمنامه‌ها هم از نویسندگی می‌آید و نویسندگان سنگ بنای این کار‌ها را می‌گذارند؛ امیدوارم که به لطف خداوند بتوانیم این راه را ادامه بدهیم و ان‌شاءالله مرگ ما هم شهادت در این راه باشد. درخواستی که از خوانندگان این مطلب دارم این است که اگر این مطلب را خواندند و مورد توجه آن‌ها قرار گرفت اگر سوژه خاصی در خصوص ایثار و شهادت دارند یا شهید خاصی رو می‌شناسند که خاطرات خوب و زیادی دارد و اگر بستری برای آنها فراهم نیست که بتوانند کتاب بنویسند از طریق سایت شما به من معرفی بشوند تا بتوانیم نویسندگی آن‌ها را بر عهده بگیریم. کتاب سه ماه رویایی را وقتی‌که من با قطار از مشهد مقدس بازمی‌گشتم یک شخصی درخصوص شهید کاظم عاملو با من صحبت کرد و من فقط نامی از این شهید می‌شناختم و همین موضوع زمینه‌ساز نوشتن این کتاب شد. شاید کسی که ایده نوشتن کتاب را می‌دهد از طرف شهید انتخاب شده تا آن را به ما معرفی کند.

گفتگو از حمیدرضا گل‌هاشم