بررسی التهابات یک شهر جنگی در «تهران و دفاع مقدس»

«تهران و دفاع مقدس» عنوان کتابی است که به لحظه‌های مقاومت شهر تهران در برابر تهاجمات عراقی‌ها در دوران جنگ تحمیلی می‌پردازد.

کد خبر: ۴۰۴۱۷۴

شنبه - ۲۰ خرداد ۱۳۹۶ / 1396 20 March

به گزارش نوید شاهد کتاب پژوهشی در «تهران و دفاع مقدس» نوشته حمید‌رضا شاه‌آبادی به حوادث و حملاتی پرداخته که علیه شهر تهران در دوران دفاع مقدس صورت گرفته است.
این کتاب در چهار فصل با عنوان‌های تاریخ اجمالی تهران، تهران در آغاز جنگ، تهران و جنگ شهر‌ها و تهران شهر جنگی تدوین شده است.

نویسنده بر پایه اسناد و مدارک موجود از تجاوز به حریم هوایی تهران، این کتاب را نوشته است و در مقدمه می‌نویسد: «شاید اصلی‌ترین کار من در این مجموعه گویا‌سازی اسناد موجود با هدف تهیه یک تاریخ محلی کوچک باشد؛ گویا‌سازی اسناد با استفاده از اسناد دیگر و یاری‌گرفتن از مطالب روزنامه‌هایی که هم‌زمان با شکل‌گیری اسناد منتشر می‌شدند.»

نخستین فصل این کتاب به مروری گذرا بر تاریخ تهران از آغاز تاسیس تا زمان جنگ تحمیلی و جنگ‌های صورت گرفته در آن می‌‌پردازد. دومین فصل اطلاعات و اسناد مرتبط با آغاز جنگ و حوادث پیش از آن و نیز نخستین بمباران تهران و اقدامات دفاعی در برابر آن را در بر دارد.

تهران و جنگ شهر‌ها، عنوان فصل سوم کتاب است. در این فصل، حملات هوایی عراقی‌ها به مناطق مسکونی و مراکز اقتصادی از آغاز تا پایان جنگ آمده است. نویسنده در آخرین فصل کتاب با عنوان «تهران شهر جنگی» زندگی در تهران به عنوان شهری که از وجوه مختلفِ اقتصادی، فرهنگی، هنری، بهداشتی و مسائل اجتماعی درگیر جنگ شده بود را مورد بررسی قرار داده است.

در صفحه 97 کتاب آمده است: «گویندگان رادیو عراق، برای بالا بردن تاثیر روانی استراتژی جدید حگومت عراق و تضعیف روحیه عمومی، پیوسته اطلاعیه‌های نظامی‌ای را می‌خواند که در آن‌ها تاکید شده بود، مناطقی از تهران به زودی بمباران خواهد شد و نام این مناطق را مکرر تکرار می‌کرد. این هشدار‌ها گاه شکل واقعیت به خود می‌گرفت و گاه در حد رجزخوانی باقی‌می‌ماند...»

همچنین در بخش «آموزش‌های ویژه» از صفحه 182 کتاب «تهران و دفاع مقدس» می‌خوانیم: «آموزش در تهرات دوران جنگ تنها به مدارس و دانشگاه محدود نمی‌شد بلکه در اماکنی چون مساجد، انجمن‌ها، ادارات و... نیز کلاس‌های آموزشیآزاد در رشته‌های گوناگون و برای گروه‌های سنی مختلف برگزار می‌شد. برخی از این کلاس‌های ارتباط مستقیم یا غیر مستقیم با جنگ داشتند... .

آموزش و تحصیل در تهرانِ دوران جنگ هیچ‌وقت متوقف نشد. مراکز آموزشی گرماگرم جنگ خود را با شرایط وفق و به کار خود ادامه می‌دادند. در این مراکز علاوه بر آموزش و تحصیل، بخشی از امور مربوط به پشتیبانی جبهه‌های جنگ نیز انجام می‌گرفت...»
انتشارات مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس کتاب «پژوهشی در تهران و دفاع مقدس» را با شمارگان یک‌هزار و 500 نسخه، قطع رقعی، 213 صفحه و به بهای 115 هزار ریال روانه بازار نشر کرده است.