گفت‌و گو با امیر سرتیپ محمد مسبوق به مناسبت هفتم آذر، روز نیروی دریایی

ضرورت پرداختن به عملیات «مروارید» از زوایای گوناگون

امیرسرتیپ خلبان محمد مسبوق، نویسنده کتاب «عملیات مروارید» معتقد است که باید از زوایای گوناگون به عملیات مروارید پرداخته شود.

کد خبر: ۳۹۴۰۳۵

يکشنبه - ۰۷ آذر ۱۳۹۵ / 1395 07 September

به گزارش نوید شاهد امیرسرتیپ خلبان محمد مسبوق، نویسنده کتاب «عملیات مروارید» درباره این کتاب با اشاره به این‌که 11 فروند هواپیمای عراقی در جریان عملیات «مروارید» توسط نیروی هوایی منهدم شدند، گفت: ناوچه قهرمان پیکان نیز پس از آن‌که شماری از هواپیماهای عراقی را منهدم کرد مورد اصابت عراقی‌ها قرار گرفت و غرق شد. به طور کلی اجرای عملیات‌های مهم دوران دفاع مقدس بدون پشتیبانی نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران امکان‌پذیر نبود اما به دلیل نقش‌آفرینی بسیار موثر ناوچه پیکان در این عملیات، هفتم آذر روز نیروی دریایی نام گرفت.

وی درباره اهمیت پرداختن به نقش نیروی هوایی در عملیات مرواید، توضیح داد: تاکنون در کتاب‌هایی که درباره عملیات مروارید نوشته شده بود، به اهمیت پشتیبانی نیروی هوایی از اجرای این عملیات غرورآفرین نیروی دریایی اشاره چندانی نشده بود. بنابراین با توجه به این‌که خودم به عنوان خلبان در این عملیات حضور داشتم، سعی کردم ماجرای عملیات پیروزمندانه مروارید را روایت کنم.

امیر سرتیپ خلبان مسبوق ادامه داد: من در جریان عملیات شاهد عملکرد موفق خلبانان نیروی هوایی در همکاری با نیروی دریایی بودم و سعی کردم بسیار بی‌غرضانه و بی‌طرفانه عملکرد هر دو نیرو را در این کتاب به تصویر بکشم.

وی با ابراز تاسف از این‌که خاطرات خلبان از  عملیات مروارید در قالب داستان و رمان بیان نشده گفت: این در حالی است که ثبت این وقایع در قالب داستان می‌تواند جذاب باشد. البته ماموریت‌های نیروی هوایی فقط در عرض چند ثانیه انجام می‌شوند و داستانی کردن ماجراهای پرواز بسیار دشوار است.

این خلبان سال‌های جنگ تحمیلی درباره شیوه پرداختن به «عملیات مروارید» در این کتاب گفت: کوشیدم در پایان کتاب نام تمامی خلبانانی را که در جریان این عملیات نقش‌آفرینی کردند، با شرح مختصری از شیوه عملکردشان در عملیات مروارید بیاورم و فقط به همین بسنده کردم. البته درباره خلبانان حاضر در این عملیات که در جریان جنگ تحمیلی به شهادت رسیده‌اند، قدری پررنگ‌تر عمل کردم.

وی ادامه داد: کتاب عملیات مروارید شامل هفت فصل است. سابقه تاریخی عملیات مشترک هوا و دریا، جغرافیا‌شناسی راهبرد نظامی ایران و عراق در خلیج فارس، فرایند عملیات مشترک، شکل‌گیری عملیات مروارید، عملیات هوا، دریا و عملیات مرواید به روایت اسناد و تصاویر، عنوان برخی فصل‌های کتاب است.

امیرسرتیپ خلبان مسبوق یادآور شد: در نیروی هوایی این نخستین کتابی است که به «عملیات مروارید» می‌پردازد. چندین کتاب توسط نیروی دریایی درباره عملیات «مروارید» نوشته شده است و از آن‌جا که این عملیات، برجسته‌ترین و با اهمیت‌ترین عملیات نیروی دریایی در سال‌های نخست جنگ تحمیلی است، از نقش نیروی هوایی در این عملیات یاد نشده بود.

وی در پاسخ به این پرسش که با وجود گذشت 34 سال از گذشت عملیات موفق مروارید، پرداختن به این عملیات چقدر جای کار دارد؟ گفت: باید کتاب‌های دیگری نیز در این زمینه تدوین شود. طبیعتا هر نویسنده‌ای از زاویه نگاه خود به هر موضوعی نگاه می‌کند. من با نگاهی پژوهشی و با تکیه بر اسناد موجود در نیروی هوایی به بازگویی عملیات مروارید پرداختم. هر پژوهشگر و نویسنده‌ای می‌تواند در قالب‌های متعدد پژوهشی و رمان به این عملیات بپردازد. من در کتابی 260 صفحه‌ای ماجرا را بازگو کرده‌ام

ارتش متجاوز صدام صبحگاه هفتم آذر 1359 با تمام قوا در صدد بازپس‌گيري پايانه‌هاي نفتي «البكر» و «الاميه» که روز قبل توسط نيروی دريايي ارتش جمهوری اسلامي ایران به تسخير در آمده بودند، برآمد. ناوچه «پيكان» با همکاری نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران توانست تعدادي از كشتي‌ها و هواپيماهاي عراقي را از صحنه عمليات خارج كند و بيش از 50 درصد توان رزمي نيروي دريايي عراق را از كار بیندازد. این ناوچه پس از ساعت‌ها نبرد، ظهر 7 آذر 1359 مورد اصابت چند موشك قرار گرفت و غرق شد.

نیروی دریایی در جریان عملیات مروارید رشادت‌‌های زیادی در دفاع از جزاير، بنادر، سواحل و درياهاي كشور و به ويژه دفاع از آبادان و خرمشهر و آب‌هاي خليج‌فارس در دوران جنگ تحميلي نشان داد و از آن پس، با تاييد حضرت امام خميني(ره)، هفتم آذرماه روز نيروي دريايي ارتش نام گرفت.