ویژه مطالعه جانبازان، همسران و والدین معظم شهدا

گزیده احکام رساله مصور جانبازان؛ احکام تیمم(3) نحوه تیمّم نیابتی

خودِ شخص مکلّف «نیّت » كند.

کد خبر: ۳۹۳۸۸۲

چهارشنبه - ۰۳ آذر ۱۳۹۵ / 1395 03 September

[386] م  تیمّم نیابتی به شرح زیر است:

اوّل: خودِ شخص مکلّف «نیّت » كند.
بهجت: خود مكلّف نیّت میكند و احوط، لزوم نیّت مباشر و نایب هم است.
صافی: احتیاط اینست که نایب هم نیابت کند.(1)

دوم :
الف) اگر امكان دارد، نایب با دستِ خود شخص ناتوان تیمّم كند؛ بدین صورت كه نایب دستِ شخص ناتوان را به زمین زده و با دستِ شخص ناتوان، پیشانی و پشت دست های او را مسح كند.(2)

بهجت: نایب، دست عاجز را به زمین می زند و با آن او را مسح می دهد؛ لكن احوط این است كه اگر دست زدن به زمین برای مكلّف ممكن است و مسح ممكن نیست، هم خودش به زمین دست بزند و هم به وسیله نایب و اگر زدن دست به زمین برای او ممكن نیست، (3)

سیستانی: اگر وظیفه او تیمّم است و نمی تواند به تنهایی تیمّم كند، باید از دیگری كمک بگیرد تا دست های او را بر چیزی كه تیمّم با آن صحیح است، بزند و سپس، آن ها را بر پیشانی و دست های او بگذارد تا خود او در صورت امكان، كف دو دست را بر پیشانی و بر پشت دست ها بكشد؛ و اگر این ممكن نبود، باید نایب او را با دست خود او تیمّم دهد.(4)

مكارم: كسی كه خود توانایی بر تیمّم ندارد، باید نایب بگیرد؛ یعنی كسی دست های او را بر زمین زند، یا اگر ممكن نیست بر زمین گذارد و بعد با دست خودش او را تیمّم دهد.(5)

ب) اگر امكان ندارد، نایب با دستِ خود شخص ناتوان تیمّم كند؛ نایب دست خودش را به چیزی كه تیمّم بر آن صحیح است، بزند و به پیشانی و پشت دست های شخص ناتوان بكشد.

سیستانی: اگر ممكن نباشد که نایب او را با دست خود او تیمّم دهد ، نایب باید با دستانِ خود این كار را انجام دهد و در این دو صورت بنابر احتیاط لازم باید هر دو نیّت تیمّم را نمایند؛ ولی در صورت اوّل، نیّت خود مكلّف كافی است.(6)

مراحل تیمم نیابتی

1. صافی، دفتر.
۲. توضیح المسائل ده مرجع، م 711 ؛ امام، تحریرالوسیلة، ج 1، ص 196 ، م 3؛ خامنه ای: استفتا؛ سبحانی، توضیح المسائل، م 685 ؛ همه مراجع: استفتا.
۳. بهجت، استفتائات، ج 1، س 1118 و وسیلةالنجاة، ص 141 ، م 501 و جامع المسائل، ص 224 .
۴. سیستانی، توضیح المسائل، م 701 و منهاج الصالحین، ج 1، ص 130 ،م 373 .
۵. مكارم، توضیح المسائل، م 656 .
۶. سیستانی، توضیح المسائل، م 701 و منهاج الصالحین، ج 1، ص 130 ،م 373 .

رساله مصور جانبازان ؛ احکام و مسائل جانبازان مطابق با فتاوی هفت نفر از آیات عظام و مراجع گرانقدر، نشر شاهد. صفحه314