نماز کارخانه انسان سازی است که موردتوجه رزمندگان بود

نماز در وصیت نامه شهدا

در میان عبادات ، نماز دارای ارزش والا و اهمیت بسزایی است که از پیشینه ای دیرینه و ماندگار برخوردار است. رزمندگان ما هم با تاکید بر اینکه شرط قبولی تمام عبادات در نماز است ، در وصایای خود به ارزش والای نماز پرداخته اند که . . .

کد خبر: ۳۸۶۱۰۶

سه‌شنبه - ۱۷ فروردين ۱۳۹۵ / 1395 17 January

نوید شاهد: در میان عبادات ، نماز دارای ارزش والا و اهمیت بسزایی است که از پیشینه ای دیرینه و ماندگار برخوردار است. در قرآن کریم از اهمیت نماز و زکات به کرات آمده است و از نظر بزرگان دین و پیامبران الهی بسیار ارزشمند بوده که به انجام آنها تاکید شده است. در همین رابطه از زبان حضرت عیسی (ع) که در قرآن آمده است ، نقل شده که فرمود :

«خداوند مرا به نماز و زکات سفارش کرده است تا آنگاه که زنده ام.» سوره مریم آیه31

نماز چون کعبه ای است که سایر اعمال عبادی برگرد آن می گردد و با آن ارتباط ناگسستنی و محکمی دارد. در قرآن ، نماز همپای زکات ذکر شده و اعمال سیاسی-عبادی حج با همه ارزش فراگیرش ، بدون نماز طواف ، ناقص و باطل است. جهاد نیز روح ، معنا و انگیزه خود را از نماز می گیرد. این مهم در بین همه رزمندگانی که برای اسلام به جهاد رفتند از صدر اسلام تا جنگ هشت ساله عراق علیه ایران به وضوح دیده می شود که اقامه نماز در هر شرایطی به عنوان یک امر واجب از اهمیت خاصی برخوردار است. رزمندگان ما هم با تاکید بر اینکه شرط قبولی تمام عبادات در نماز است ، در وصایای خود به ارزش والای نماز پرداخته اند که در ادامه خواهید خواند.

توجه به نماز

بیشتر انقلاب های اسلامی که در طول تاریخ به وقوع پیوسته نشات گرفته از دین مبین اسلام و همان اهداف پیامبران الهی بوده است. در عصر حاضر هم امام خمینی (ره) با تربیت شاگردانی قیام خود را از سال 1342 با هدف اقامه نماز و تشکیل حکومت اسلامی و نیز ترویج آن به سراسر گیتی شروع کرد و این انقلاب در 22 بهمن 1357 به پیروزی رسید اما دشمنان برای جلوگیری از اشاعه انقلاب و شکست آن از هیچ کوششی دریغ نکردند از جمله شروع جنگ تحمیلی که هشت سال به طول انجامید. مدت این هشت سال فرزندان امام خمینی (ره) با تاسی از سخنان رهبر خود و الهام از کتاب خدا یعنی قرآن کریم و توجه به مسائل دینی این جنگ را به پیش بردند. آنان آشنا به قرآن و کلام نبوی و ائمه معصومین بودند و در پرتو این آشنایی به عمق و عظمت عبادات به طور کلی و به ارزش و اهمیت نماز به طور خصوصی ، واقف شده بودند. به همین دلیل ، همواره امت اسلام را به انجام این فریضه الهی ، توصیه و دعوت می نمودند.

سلام بر آنانی که هستی خویش را در دریای هستی مطلق فانی ساختند تا به جاودانگی رسیدند. سلام بر شهیدان راه حق ، همان هایی که مردانه با هواهای نفسانی جنگیدند و سر بر آستان دوست نهادند و با نردبان عبادت به آسمان شهادت رفتند.

شهیدان در یک نگاه ، هدفی جز رسیدن به معشوق نداشتند. آنان به مثابه یک سالک راه حق ، که آفرینش هستی و بعثت پیامبران برای عبادت است و اقامه نماز ، عاشقانه در راه دوست ، به راه افتادند. به چیزی جز او فکر نکردند و سرانجام سر بر آستان او نهادند و به شهادت رسیدند.

شهید بخت آفرید مختاری چلیچه ای در قسمتی از وصیت نامه خود آورده : «مسئولیت انسان خیلی زیاد است. چون خداوند می فرماید : و ما خلقت الجن و الانس الا لیعبدون ، ما جن و انس را نیافریدیم مگر برای عبادت . پس بدان برای عبادت آفریده شده ای نه برای خوردن و خوابیدن.»

شهیدان رهروان وادی عشق بودند ، عشق به خداوند که آغاز آن بندگی است ؛ عاشق اگر بنده معشوق نباشد که عاشق نیست. به او عشق بورزیم ، به او دل خوش کنیم و از او طلب یاری کنیم ، تا درونی لبریز از ایمان و آسایش داشته باشیم که به حق فرمودند : «الا به ذکر الله تطمئن القلوب». رکوع و سجودمان تنها برای او باشد و تنها در راه او قدم برداریم و نه راه ضالین و شهیدان زیباترین رکوع و سجود را آفریدند،همان طور که زیباترین وضو را ساختتند.

شهید احسان سمیع قهفرخی در وصیت نامه خود چنین گفته : «آری وضو می سازم با خون جگر و دلی سوزان و آهی آتشین که ندایش چنین است ؛ ان صلاتی و نسکی  و محیای و مماتی لله رب العالمین ؛ به راستی نماز و پرستش و زندگی و مرگم ، برای خداوند عالمیان است.» براستی چه چیزی باعث میشود که یک انسان همه حرکات و رفتار و اعمالش را برای خدا می داند ، مگر به غیر از عاشق بودن نام دیگری میتوان روی آن گذاشت.

شهداء معنای واقعی نماز را درک کردند و حضور در نماز را فهمیدند. آنان کسانی بودند که در سخت ترین شرایط  در زیر آماج تیر دشمنان  با اقتدا به مولایشان حسین (ع) نماز را اقامه کردند و حتی در هنگام نماز به شهادت رسیدند و زیباترین تجلی بندگی و عبودیت را آفریدند.

یکی از رزمندگان در خاطراتی از شهید یاربخت لله گانی می گوید : «او دل در این دنیا نداشت و هوای قرب حق او را از خود بی خود کرده بود و بسیار به نماز و وقت نماز مقید بود حتی روز 12 آبان 62 قبل از طلوع فجر علی رغم شدت آتش دشمن ، خصوصاً گلوله های مستقیم تانک های دشمن ، مشغول اقامه نماز صبح شد و آخرین نمازش را عاشقانه به جای آورد و به دیدار معبود خود رفت.» بنابراین عبادت در میدان جنگ و یا بهتر بگوییم نماز در هنگام شهادت یعنی معراج در معراج و چه زیبا و والاست مقام آن شهیدانی که در معراج نماز به معراج شهادت رفتند.

اقامه نماز

براستی نماز شهیدان یادآور نماز حضرت اباعبدالله الحسین (ع) در روز عاشوراست. آن روز که امام (ع) در مقابل یزیدیان قرار گرفت ، هدف خود را اقامه نماز بیان کرد و فرمود : «هدف من از این قیام زنده کردن ارزش های دین جدم و اصلاح مفاسد امت است.» امام حسین (ع) می دانست نماز انسان را به خدا نزدیک می کند و بهترین وسیله برای نجات از گمراهی هاست و فرمودند : «من به نماز عشق می ورزم». شهداء نیز که تربیت یافتگان نهضت عاشورا و سربازان مکتب حسین (ع) بودند ؛ هدف از جنگیدن و مبارزات خود را برپایی نماز و حفظ اسلام می دانستند.

شهید محمدعلی اعتدالپور وصیت خود را اینگونه شروع می کند : «اول هدف خود را از رفتن به جبهه اعلام می کنم تا دنیا پرستان بدانند حرکت این رزمندگان برای چیست ؟ همه بدانند هدف من از رفتن به جبهه ، همان است که مولایم حسین (ع) هنگام حرکت از مدینه بیان کرد و گفت : من برای اقامه نماز و امر به معروف و نهی از منکر قیام کرده ام.؛ من نیز برای حفظ اسلام ، از همه چیز دست کشیدم و برای اقامه صوم و صلاه حرکت کرده ام و همین جا به آنهایی که توجهی به جنگ ندارند و نماز نمی خوانند می گویم چه مشکل و خطری مهمتر از این است که ، اسلام در خطر است. شما خوب می دانید که اگر ما در این جنگ شکست بخوریم ؛ یعنی اسلام شکست خورده است. بنابراین از آنجایی که حرکت ، برای اسلام و اقامه نماز و امر به معروف و نهی از منکر است توصیه می کنم کسانی که تارک الصلوه هستند در مراسم تشییع جنازه ام شرکت نکنند مگر اینکه با خدا عهد کنند که از کفر ، به اسلام روی بیاورند.»

شهید اسدالله نیازی می گوید : «پدر عزیزم! نماز را در اول وقت بخوان ، برادران و خواهرانم را به نماز تشویق کنید. سعی کنید نمازگزار باشید و از برپاکنندگان نماز باشید نه فقط نماز خوان. خانواده ای که در آن تمام اعضاء نماز می خوانند خداوند نظر عنایت به آنها می نگرد ؛ پس پیوسته نماز جماعت را بر پا دارید و خدا را ذکر بگویید.»

نماز اول وقت

شهیدان هم به اهمیت نماز واقف بودند و هم به زمان فضیلت آن ایمان داشتند. بدین جهت در کنار جنگ با شیاطین نفسانی و انسانی ، در اول وقت به عبادت خدا نیز پرداختند . آنان با تاسی از فرمایش امام رضا (ع) که می فرماید : همواره نماز را در اول وقت بجای آورید و هرگز آن را به تاخیر نیندازید. ضمن ادای تکلیف خود در وصایایی دیگران را به این امر رهنمون کردند.

شهید بهرام آرامی قهفرخی : «تقاضای من از همگی این است که نمازتان را همیشه به وقت بخوانید ؛ که بزرگترین فریادها نماز است. همه شما نماز بخوانید و مساجد این سنگرهای اسلامی را حفظ کنید.»

شهید قاسم بهرامی سامانی می گوید : «به قول امام ، مساجد سنگرند ، سنگرها را حفظ کنید. امام را تنها نگذارید و نماز هایتان را فراموش نکنید و مگذارید نمازتان قضا شود. در نماز های عبادی سیاسی و دشمن شکن جمعه شرکت کنید چرا که نماز جمعه روز عزای دشمن است.»

شهید  محمدرضا رفیعی طاقانکی : «توصیه ام به شما عزیزان این است که در نماز غفلت نکنید و آن را به موقع به جا آورید.»

شهید علیرضا یزدانی : «نماز را به وقت بخوانید و خدا را در نماز بنگرید که نماز ستون دین است.»

شهید سعید نکوئی : «سعی کنید نماز را در اول وقت بخوانید.»

شهید ابراهیم قاسمی اشکفتکی : «پدرم ، همیشه به یاد خدا باشید و نماز را در اول وقت بخوانید.»

خاطره ای از شهید سید هادی موسوی :   مرحله اول عملیات بیت المقدس تمام شده بود و داشتیم به جاده خرمشهر نزدیک می شدیم که عراقی ها به ما پاتک زدند. راننده ماشین مجروح شد و من پشت فرمان نشستم که چشمم به یک مجروح (شهید موسوی) افتاد. کمکش کردم تا سوار ماشین شد. پرسیدم : «چگونه مجروح شدی؟ جوابی نداد. نگران شدم نگاهش کردم. متوجه شدم زیر لب زمزمه می کند. گوش دادم ، دیدم نماز می خواند ، صبر کردم نمازش تمام شد و پرسیدم : چرا صبر نکردی تا به اورژانس برسی ؟ گفت : از کجا معلوم که تا آن موقع زنده بمانم. »

شهید فرامرز کارگر در وصیت نامه خود با تاکید بر مسائل دینی و برنامه های اسلامی می گوید : «نمازتان هیچ وقت قضا نشود و دیگران را هم نگذارید که نمازشان قضا شود و در هر کاری خدا را در نظر داشته باشید و همیشه در مساجد و جلسه های اسلام شرکت کنید. »

کارنامه همه انبیاء الهی و ائمه هدی و نیز رسالت آنان ، دعوت مردم به پرستش خداوند بوده است. بدون شک افضل ترین عبادات نماز است که اگر نماز انسان به درگاه خداوند قبول باشد سایر عبادت ها مورد پذیرش قرار می گیرد. نماز عبادتی است که از آن به عنوان رکن و ستون دین نام برده می شود. بنابراین وظیفه داریم در این رابطه همواره نماز را در اولویت کارها و یا برنامه های خود قرار دهیم.

توصیه به نماز

شهدای ما با الهام از فرمایش بنیان گذار جمهوری اسلامی حضرت امام خمینی (ره) که فرمود: نماز کارخانه انسان سازی است. اقامه نماز را راه رسیدن به خدا می دانند و شرط قبولی سایر عبادت ها را در قبولی نماز می دانند.

شهید علیرضا اسماعیل زاده سودجانی قبل از شهادت وصیت نامه خود را اینچنین شروع می کند : بسم الله الرحمن الرحیم «ان الصلوه تنهی عن الفحشاء والمنکر» فکر می کنید چرا وصیتم را با این آیه شریفه آغاز نموده ام؟ برادران و خواهران! من به یگانگی خدا سوگند می خورم که ما هرچه داریم ؛ از این نماز ها و دعاها داریم و تا هنگامی که نماز را بر پا نداریم، کارهایمان نه تنها درست نمی شود بلکه در پیش خدا ، ارزش هم ندارد. به خدا سوگند ، تعارف نیست که در شب اول قبر ، آن چراغی که قبر شما را روشن می کند همین نماز است. پس اگر می خواهید از این دردها رهایی یابید به نماز و دعا تمسک جویید ، به راستی که نماز انسان را از بدی ها باز می دارد و به راستی که نماز ، ستون دین مسلمانی ماست.

خداوند ستایشگر کسی است که نماز را به هر کاری مقدم می دارد و در آیه 22 سوره رعد مژده عافیت نیکو را برای نمازگزاران در نظر دارد. و در آیه 170 سوره اعراف اجر و پاداش نمازگزاران را حتمی می داند. در همین راستا شهید مراد صیادی می گوید : «وصیت من به شما عزیزان این است که در تزکیه و پاک کردن نفس و قلب خود ، از نماز های جمعه و جماعت علیه جور و ستم قیام کنید.»

شهید بشیر رفیعی وردنجانی در وصیت نامه خود می گوید : «علیکم بالقرآن ؛ عزیزان من ، قرآن را عزیز نگاه دارید و در انجام دستورات آن آئین مقدس هرگز کوتاهی نکنید و نماز ستون دین است و استوارترین پایه اسلام را محکم بدارید.»

نماز و عالم عقبی

شهیدان نماز را مایه اتصال انسان به عالم والا می دانستند. آنان نماز را کلید بهشت و ذخیره آخرت می دانستند. از نظر آنها چیزی که انسان را از دنیای مادی عبور می دهد و به دنیای والا پیوند می زند ؛ نماز است. نماز تجلی عبودیت و بندگی است.

در همین رابطه سردار شهید سهراب نوروزی در وصیت نامه خود آورده : «عالم محضر خداست و بندگان همه در محضر او حاضرند. مواظب باشید در محضر سلطان عادل و در محضر حضرت ربوبیت ، خود را فراموش نکنید و کوشش کنید که خود را در راه معشوق فدا نمایید. همه انسان ها باید سالک باشند و در این مسیر مراقبت نمایند ؛ تا بتوانند از عالم برزخ که همان درون خود می باشد ؛ به سلامت به در آیند. راه رسیدن به این هدف بزرگ در نماز و جهاد نهفته است. نماز عروج انسان هاست و جهاد ، لازمه برپایی صلوه است. این کافرانی که امروز در مقابل اسلام مقاومت می کنند ؛ بدانند چند صباحی دیگر در محضر حق تعالی حاضر میشوند.»

شهید منوچهر عبداللهی آرپناهی می گوید : «خدا را ناظر اعمال خود بدانید و سعی کنید برای روز قیامت ، توشه ای از نماز و روزه و عبادات و کارهای خیر فراهم کنید. زیرا این دنیا محل استقرار و زندگی دائمی نیست و روزی باید از اینجا سفر کرد و لازم است که انسان مسافر ، توشه ای همراه داشته باشد تا در راه درمانده نشود. توشه آخرت ، عبادت خداوند و اطاعت اوست و اینکه به خلق خدا ظلم نشود و حق آنها از بین نرود. پدر جان ! نمازت را فراموش نکن. از نمازتان مواظبت کنید و از کاهلی در نماز بپرهیزید. نماز ستون دین است و فرق بین کافر و مسلمان از قول پیامبر همین نماز است. ولی نمازی که برای خدا خوانده شود و درست به جا آورده شود. پس نماز را بپا دارید که نماز ، انسان را از بدی ها باز می دارد.»

گرد آورنده: سیده فاطمه هاشمی

منابع و ماخذ

Ø      کتاب قرآن

Ø     پرونده های شهداء در بنیاد  شهید

Ø     کتاب روایت عشق