شيخ راغب حرب در كلام عماد عواضه:

شيخ شهيد اولين نظريه پرداز حزب الله بود ...

اطلاع رساني نقش برجسته اي در شناساندن يك حركت پوياي مردمي، و يا يك جنبش مقاومت دارد، و شيخ الشهداي مقاومت اسلامي لبنان براي رساندن پيام خويش به منظور آگاهي ساختن مردم جنوب لبنان از ابعاد توطئه هاي دشمن صهيونيستي از ابزارهاي كوناگون اطلاع رساني بهره برداري مي كرده است. استاد عماد عواضه مسئول بخش اطلاع رساني حزب الله لبنان در اين گفت و گو شيوه هاي شهيد راغب حرب را در زمينه روشنگري مردم مقاوم تشريح كرده است:

کد خبر: ۳۸۵۷۹۴

يکشنبه - ۲۵ بهمن ۱۳۹۴ / 1394 25 November

چه شناختي از زندگي شهيد شيخ راغب حرب داريد؟
در حقيقت شهيد شيخ راغب حرب با مبارزه و جهاد خستگي ناپذير خود معادله اي را به وجود آورد كه در پرتو آن اوضاع سياسي و اجتماعي و فرهنگي لبنان به كلي دگرگون گرديد. پيش از پيروزي انقلاب ا سلامي ايران با ايراد خطبه  هاي روشنگرانه در نماز جمعه جبشيت و معرفي اسلام ناب محمدي عصر امام خميني (ره) را در لبنان پايه گذاري كرد. او به اين مسئله خوشبين بود كه انديشه اسلام ناب محمدي در سرتاسر جهان اسلام فراگير خواهد  شد.
هنگامي كه از حوزه علميه نجف اشرف به جنوب لبنان بازگشت، فرضيه جديدي را ارائه كرد كه در سطوح فكري و فرهنگي و اعتقادي شيعيان جنوب لبنان بي سابقه بوده است. هرگاه لب به سخن مي گشود، براي مردم طعم و بوي خاصي داشت. كساني كه سخنان او را استماع مي كردند، به اصالت و عمق آن پي مي بردند. احساس مي كردند اين سخن از سرچشمه اسلام ناب جوشيده است. احساس مي كردند از خط ولايت و امامت جوشيده است. در زمينه ارائه فكر پويا و انديشه سالم از همه روحانيون هم طراز خود در آن مرحله پيشي گرفت. در زمينه انديشه سياسي و تلاش براي خدمت به توده مستضعف جنوب لبنان نيز از همه سبقت گرفت. او هنر چگونه رفتار كردن با مردم را شناخته بود. ميان اقشار گوناگون جامعه مي رفت و به درد دل آنان گوش مي داد. به طور مثال ميان كشاورزان مي نشست و حال و وضع آنان را جويا مي شد. با جوانان همنشين مي شد و مشكلات آنان را رسيدگي مي كرد. گاهي به زمين فوتبال روستا مي رفت و با جوانان و نوجوانان مسابقه مي گذاشت.
از لحظه اي كه خبر پيروزي انقلاب اسلامي ايران انتشار يافت، شادي و خرسندي سراسر وجود شيخ راغب حرب را فرا گرفت. از دل و جان مي خنديد. بي درنگ پشت تريبون مسجد جامع جبشيت قرار گرفت و طي سخناني پيروزي انقلاب اسلامي را به همه مسلمانان جهان تبريك گفت. در اين سخنراني اعلام كرد هر روحاني لبناني كه با امام خميني (ره) بيعت نكند مشكوك است و او را خلع لباس خواهد كرد. اين يكي از موضع گيري هاي اصولي شيخ راغب حرب مي باشد.
اصولاً شيخ راغب حرب قبل از تأسيس حزب الله لبنان و در پي حمله اسرائيل به لبنان براي امت حزب الله نظريه پردازي مي كرد. چند هفته خطبه هاي نماز جمعه جبشيت را به معرفي نظريه امت حزب الله اختصاص داده بود. بنابراين ايشان اولين روحاني بود كه ديدگاه هاي امام خميني (ره) را در لبنان مطرح كرد. در يكي از اين سخنراني ها خطاب به مردم گفت: «من در سال 1982 اعلام مي كنم هر قطره خوني كه در منطقه جبل عامل به زمين ريخته مي شود، اسرائيل مسئول آن است». او به منظور حفظ وحدت و يكپارچگي جامعه گفت: «اگر ميان يك زن و شوهر اختلاف بروز كند، مسئول آن اسرائيل است. اگر دو شهروند با يكديگر جنگ و دعوا راه بيندازند، مسئول آن اسرائيل است». شيخ راغب با اين موضع گيري هاي سازنده، جهت گيري مردم را به سوي دشمن اصلي هدايت كرد. اسرائيل را دشمن اصلي مردم لبنان معرفي كرد. هنگامي كه كار رهنمون سازي مردم را براي مبارزه با دشمن صهيونيستي به پايان رساند، به سوي حل مشكلات مردم و رسيدگي به اوضاع آنان روي آورد. چرا كه دوستدار مردم بود، و مي كوشيد با افرادي كه با ديدگاه هاي او مخالف هستند دوست باشد.
شيخ راغب حرب دو سال قبل از شهادت، ساختار حزب الله را پايه ريزي كرد. اولين كسي بود كه لزوم پيروي از ولايت فقيه و بيعت با امام خميني را مطرح ساخت. در يكي از خطبه هاي نماز جمعه جبشيت خطاب به امام خميني چنين گفت: «من به بنده رستگار خدا و اميد مسلمانان جهان امام خميني اعلام مي كنم كه با تو بيعت كرده ايم. مردم جبل عامل پيرو انقلاب اسلامي ايران هستند». شيخ راغب حرب دو ماه قبل از شهادت از جمهوري اسلامي ايران ديدن كرد و در ديدار با  امام خميني خطاب به مقام ايشان گفت: «شيعيان جبل عامل خدمت شما سلام فرستاده اند و با شما بيعت كرده اند».
آسايش گاه ايتام حضرت زينب (س) در مسير راه روستاهاي جبشيت و حاروف توسط شيخ راغب حرب ساخته شد. هنگام ساخت اين مجتمع از افراد بي سرپرست در خانه خود نگهداري مي كرد. پشت فرمان بلدوزر و بتن ير نشست و زير بناي ساختمان اين مجتمع را پايه ريزي كرد. كودكان بي سرپرست را در بغل مي گرفت و براي آسايش آنان شب ها بيدار مي ماند. زيرا هنوز ساختمان قسمت خواهران تكميل نشده بود. حدود 50 دختر بي سرپرست را در خانه اش نگهداري مي كرد. اين در حالي است كه جنوب لبنان در اشغال صهيونيست ها قرار داشت و سربازان اسرائيلي و جاسوس هاي محلي او را تحت تعقيب قرار داده بودند. فعاليت هاي فرهنگي و اجتماعي او را زير نظر داشته و همواره به خانه او يورش مي آوردند.

بي ترديد مي توان گفت كه شهيد شيخ راغب حرب پايه گذار يك نوع استراتژي نوين براي رويارويي با دشمن صهيونيستي بود. به رغم سن كمي كه داشت، يك رهبر تمام عيار بود. تظاهرات و اعتصاباتي كه برگزار مي كرد، بسياري از محاسبات دشمن را نقش برآب كرد.
نگاه كنيد در سايه اشغالگري اعتصاب چه مفهومي دارد؟ اعتصاب به معني فروريزي ديوار ترس و لرز از دشمن اشغالگر است. مردم جنوب در شرايطي دست به اعتصاب مي زدند كه همه ملت هاي منطقه در يك حالت سردرگمي و سرافكندگي به سر مي بردند. حمله اسرائيل به لبنان همه ملت هاي منطقه را حيرت زده و سرگردان كرده بود. همه رهبران سياسي نمي دانستند چه واكنشي نشان دهند. دولتمردان لبنان در چنين شرايطي خود را باخته بودند، و در نتيجه اين خود باختگي موافقت نامه صلح با اسرائيل را امضا كردند.
در اين ميان شيخ راغب حرب سازش و ذلت را نپذيرفت. پس از بازگشت از تهران و در مسير راه به جنوب با پاسگاه نظاميان صهيونيست مستقر در ورودي شهر صيدا برخورد كرد. اما هرگز به نظاميان اسرائيل توجه نكرد. روز چهارشنبه وارد جبشيت شد. پس از يك روز استراحت شامگاه پنج شنبه به مسجد رفت و طي سخنان كوتاهي خريد و فروش و مصرف كالاهاي اسرائيلي را تحريم كرد. هر گونه همكاري با اشغالگران را حرام دانست. زيرا اسرائيلي ها پس از حمله به لبنان، انواع كالاهاي مصرفي و محصولات كشاورزي خود را وارد كشورمان كرده بودند. مردم تعجب كردند. از يكديگر مي پرسيدند شيخ راغب حرب چه مي گويد. چرا كه هيچ كسي جرات اعتراض نداشت. هيچ شهروندي جرات نفس كشيدن نداشت. ولي شيخ راغب ديوار ترس و وحشت را فرو ريخت و اعلام كرد كه در برابر اشغالگران مقاومت خواهيم كرد. اسرائيل هرگز نمي تواند در سرنوشت ملت ما تصميم بگيرد.
اين موضع شخصي شيخ راغب بوده يا بر مبناي هماهنگي و همفكري با ساير محافل انقلابي و مبارز لبناني صورت مي گرفت؟
شكي نيست كه شهيد شيخ راغب حرب شايستگي رهبري مردم و رهنمون سازي آنان و شايستگي اتخاذ تصميم گيري هاي سرنوشت ساز را داشت. به طور مثال در سال 1976 يكي از فرزندان خاندان عسيران كه از خانواده هاي فئودال سياسي و شيعه جنوب لبنان مي باشد مسيحي شد. عسيران تصميم گرفته بود در منطقه نبطيه يك مركز همياري كودكان بي سرپرست به منظور تبليغ مسيحيت احداث كند. ولي شيخ راغب حرب با اقدام مستقيم از تاسيس چنين مركزي جلوگيري به عمل آورد. او با انتشار بيانيه شديد اللحني با امضاي اهالي جبل عامل و مردم منطقه نبطيه فضاي مخالفت عمومي با طرح عسيران را فراهم كرد.
شيخ راغب براي اجراي فعاليت هاي اسلامي از مراجع تقليد حوزه علميه نجف اشرف و يا حوزه علميه قم وكالت داشت؟
تا آنجا كه اطلاع دارم از شهيد آيت الله سيد محمد باقر صدر وكالت شرعي داشت. با فتواي ايشان نماز جمعه در روستاي جبشيت برپا داشت. اين اولين نماز جمعه بود كه در عصر غيبت در جامعه شيعيان لبنان برپا مي شد، و هزاران تن از مردم جنوب در آن شركت مي كردند. شهيد شيخ راغب حرب به شهيد صدر و امام خميني عشق مي ورزيد. در خطبه ها و سخنراني هاي خود در مناسبت هاي گوناگون تاكيد مي كرد كه امام خميني رهبر و مرجع تقليد و پيشواي ماست كه اطاعت از رهنمودها و فرامين ايشان براي همه مسلمانان واجب است. هنگام بازداشت نيز اين سخن را به بازجوهاي اسرائيلي تكرار كرد. بنابراين شيخ راغب نه فقط هيچ ترس و هراسي از اسرائيلي ها نداشت. بلكه كاري كرد تا اسرائيلي ها از او بترسند. در عين حال ترس و نگراني را از اذهان مردم برطرف كرد. كاري كرد كه اسرائيلي ها از شيعيان جنوب حساب ببرند. كاري كرد تا مردم نسبت به عمليات مقاومت واكنش مثبت نشان دهند. اعتصاب شيخ راغب حرب، بازداشت ايشان، پيگرد ايشان و سرانجام شهادت ايشان مهمترين گام ها به سوي آزادي قدس مي باشند. شيخ راغب حرب به اسرائيلي ها چه گفت؟ هنگامي كه در اسارت آنان به سر مي برد گفت آزادي جنوب لبنان يك امر قطعي است. جنوب دير يا زود آزاد مي شود. ما در صدديم قدس را نيز آزاد كنيم. شيخ راغب اين سخن را در چه زماني بيان كرد؟ زماني اين موضع را اعلام كرد كه اسرائيلي ها هنوز بيروت را در اشغال داشتند. ايشان طي سخناني به مناسبت انتفاضه شهر نبطيه كه با روز عاشوراي سال 1983 مقارن بود به اسرائيلي ها هشدار داد اگر خون جوانان جنوب لبنان به جوش آيد، اراضي اشغالي فلسطين را در معرض تهديد جدي قرار خواهند داد. به اشغالگران هشدار داد اگر سركوب و ارعاب مردم را ادامه دهند كاري مي كند همه زندان هاي اسرائيلي از جوانان لبناني انباشته شود. از اسرائيلي ها خواست براي بازداشت حدود 750 هزار تن از شهروندان جنوب لبنان زندان و بازداشتگاه آماده كنند. شيخ راغب اين فرضيه را اعلام كرد اگر صد هزار تن از شهروندان جنوب لبنان شهيد شوند و بقيه در سايه عزت و سربلندي و آزادي زندگي كنند شايسته تر از آن است تا خوار و ذليل در سايه اشغالگران زندگي كنند. هرگاه با چشم مي ديد كه زنان و كودكان به سوي تانك هاي اسرائيلي ها سنگ پرتاب مي كنند، لبخند مي زد و شادي بر چهره او نمايان مي شد. در برابر مردم سر تعظيم فرود مي آورد و آنان را برترين و شايسته ترين مردم مي خواند.
شيخ راغب براي رساندن پيام خود به ساير نقاط جنوب لبنان از چه ابزاري استفاده مي كرد؟
اين يك پرسش مهمي است كه وجدان انسان را تكان مي دهد. از لحظه اي كه نشانه هاي آغاز انقلاب اسلامي ايران نمايان شد و تا زماني كه امام خميني(ره) از نجف اشرف خارج شد و به پاريس رفت. شيخ راغب حرب، حركت امام را لحظه به لحظه پيگيري مي كرد. چرا كه او آغاز انقلاب اسلامي را سرآغاز طلوع فجر صادق مسلمانان مي دانست. امام خميني را فجر صادق ناميد كه تاريكي و سياهي را دريده و نور درخشاني به فضاي امت اسلامي دميده است. او مي گفت كه اين فجر صادق، آمريكا و فرانسه و اسرائيل را به وحشت انداخته است. در يكي از خطبه هاي نماز جمعه اعلام كرد اين فجر صادق شوراي همكاري خليج فارس را به وحشت انداخته است. اين فجر مسلمانان است كه اسلام را دوباره زنده كرده است. او با برگزاري تظاهرات و گردهمايي ها، مردم را به حمايت از انقلاب اسلامي تشويق مي كرد. در پيشاپيش تظاهركنندگان و دانش آموزان حركت مي كرد و سرود «خميني اي امام اي مجاهد اي مظهر شرف» را مي خواند. در نمازهاي جمعه و جماعت شعار وحدت سر مي داد. فعاليت هاي شيخ راغب حرب به جبشيت و منطقه نبطيه محدود نبود. او به همه شهرها و روستاهاي جنوب لبنان مي رفت و پيام انقلاب اسلامي را ابلاغ مي كرد. در تظاهرات و گردهمايي هاي بيروت شركت مي كرد. امام خميني را رؤياي امت اسلامي تعبير مي كرد كه در عصر حاضر تحقق يافته است. شاعران و اديبان را احضار مي كرد و از آنان مي خواست از امام خميني تجليل و قدرداني نمايند.
بيعت شيخ راغب حرب با امام خميني (ره) در ميان روحانيون و علماي ديني لبنان بي نظير است. او بيش از همه امام را شناخت و در ركاب روح الله موسوي حركت كرد. شيخ راغب، امام خميني را هديه آسماني براي نجات مستضعفين مي دانست. هرگاه از تهران مي آمد، خاطرات و گزارش سفرش را به آگاهي مردم مي رساند. در دوران جنگ تحميلي هر وقت به تهران دعوت مي شد به بيمارستان ها مي رفت و براي مجروحان جنگ خون اهدا مي كرد. در يكي از سفرها امام خميني (ره) مبلغي پول به شيخ راغب حرب اهدا كرد. ولي شيخ راغب اين هديه نمادين را به حساب كمك به جبهه هاي جنگ اهدا كرد. اين بيانگر ميزان عشق و علاقه شيخ راغب به انقلاب اسلامي است.
از زمان حمله اسرائيل به لبنان در روز ششم ژوئن سال 1982 تا روز شهادت شيخ راغب حرب در روز 16 فوريه سال 1984 حدود دو سال زندگي كرد. در اين دو سال شاهد شكل گيري حزب الله بوده ايم. شيخ راغب چه نقشي در تاسيس حزب الله داشت؟
شهيد شيخ راغب حرب در آن مرحله با بنيانگذاران حزب الله در تماس بود. با شهيد سيد عباس موسوي و سيد حسن نصر الله رهبر كنوني حزب الله همواره ديدار و گفت و گو مي كرد. بر اين اساس او را پس از شهادت، شيخ الشهداي مقاومت اسلامي لبنان ناميدند. در بيشتر جلسات تاسيس حزب الله حضور داشت. و ديدگاه هاي خود را بيان مي كرد. با فرماندهان سپاه پاسداران انقلاب اسلامي مستقر در لبنان در تماس بود. تصاوير زيادي از ديدارها و گفت و گوهاي ايشان با فرماندهان سپاه وجود دارد. فرماندهان سپاه به طور مخفيانه به جبشيت مي آمدند و با شيخ ديدار و گفت و گو مي كردند. سيد حسن نصرالله دبير كل حزب الله در اين زمينه بارها تاكيد كرده كه مرحله شيخ راغب حرب يكي از مراحل اصلي پيروزي مقاومت اسلامي در لبنان بوده است. امكان ندارد شيخ راغب حرب را در چارچوب جبشيت محدود كنيم. او موقعيت حزب الله را در جنوب لبنان تجلي بخشيد. بنابراين او يكي از بنيانگذاران فداكار حزب الله بوده است. همان گونه كه در  ابتداي گفت و گو به آن اشاره كردم، شيخ راغب حرب يكي از نظريه پردازان امت حزب الله و مبلغان ولايت فقيه در لبنان بود. شيعيان جنوب لبنان واژه حزب الله را اولين بار از زبان شهيد شيخ راغب حرب شنيدند.
در زماني كه جنوب لبنان به طور كامل در اشغال نظاميان صهيونيست قرار گرفت مردم از او پرسيدند چه بايد كرد؟ وظيفه ما چيست؟ شيخ در جواب گفت: «پناه بر خدا اين چه پرسشي است كه مطرح مي كنيد؟ مگر مسئوليت ملي و ديني تان را نمي شناسيد؟ شما وظيفه داريد با اشغالگران بجنگيد. شما اكنون از حمايت جمهوري اسلامي برخورداريد و اين يك نعمت الهي است.»
شيخ راغب حرب فقط به لبنان محدود نبود. در كنفرانس هاي بين المللي كه در تهران و ساير نقاط جهان برگزار مي شد، رهبران و سران جنبش هاي اسلامي با ايشان ديدار و مشورت مي كردند، از ايشان خط مشي مي گرفتند.
سيخ شهيد در زمينه وحدت مسلمانان لبنان چه گام هايي برداشت؟
براي پاسخ به اين پرسش پيشنهاد مي كنم با برخي علماي اهل سنت لبنان كه معاصر شيخ راغب حرب بودند گفت و گو كنيد. اصولاً روابط آنان با شيخ الشهداي مقاومت اسلامي بسيار برادرانه و صميمانه بود. در همه كنفرانس ها كه علماي اهل سنت برگزار مي كردند و يا حضور داشتند شركت مي كرد. به مساجد برادران اهل سنت رفت و آمد داشت و در تحصن و اعتصابات آنان شركت مي كرد. او نماد وحدت ميان مسلمانان در سطوح گوناگون جهان بود. او در اين زمينه به رهنمودهاي امام خميني (ره) عمل مي كرد، و ضمن مبارزه با اشغالگران، وحدت اسلامي را در اولويت برنامه هاي خود قرار داده بود. زيرا بر اين باور بود كه تنها با وحدت كلمه مي توان سرزمين هاي اشغالي جنوب لبنان و فلسطين را آزاد كرد.

منبع: شاهد ياران شماره 45