تمام كارهايش با حقيقت و ايمان توأم بود...

کد خبر: ۳۴۶۰۸۹

سه‌شنبه - ۰۵ ارديبهشت ۱۳۹۱ / 1391 05 February

شهيد شاه آبادي در آيينه خاطرات خانم بتول ولايتي(عرفاتي)

آيت الله شهيد حاج مهدي شاه آبادي، از هر نظر الگويي تمام عيار بود. انسان كامل همه كارش و همه حرفش درس است، حتي در سادهترين كارها، مانند زدودن سنت غلطِ پيشي گرفتن مردها در تمام جزئيات و شؤون ريز و درشت زندگي ايراني. شهيد شاه آبادي در شكستن اين سنتهاي غلط پيشگام بود. اينگونه بود كه اصرار داشت كه مثلاً در گستراندن سفرههاي مذهبي در هيئات، ابتدا خانمها و كودكان غذا تناول كنند و سپس مردان.
آنچه ميخوانيد برآمده از صحبتها و مرور خاطرات منتشر نشده مرحومه بتول ولايتي، مادر شهيد حجت الاسلام حسين عرفاتي ـ از شاگردان شهيد شاه آبادي كه دو سال بعد از شهادت استادش در عمليات كربلاي 5 در دي ماه 1365 شهيد شد ـ و خواهر مكرمه دكتر علي اكبر ولايتي است كه از معاشران خانوادگي شهيد و اهالي رستم آباد بودند.
***
در يك كلام، اصلاً شخصيت و وجود چنين عالم به تمام معنايي عجيب بود. در خصوص آيت الله شهيد شاه آبادي زبانم از بيان قاصر است، يعني ساليان سال بايد ايشان ميبودند تا شايد ما مي-فهميديم كه ايشان چه شخصيت والايي دارند، اما اين نكته را وقتي فهميديم كه ايشان شهيد شدند. هنگام شهادت حاج آقا تازه انگار ما از خواب بيدار و متوجه شده بوديم كه چه چيزي را از دست داديم. البته شهيد هيچگاه از دست نميرود و مسلماً ايشان در زندگي همه ما بسيار اثرگذار بودند. وقتي به منزل ما مي¬آمدند، ميگفتيم كه آقا، ميخواهيم شام بخوريم و ايشان ميگفتند: «هيچ وقت شما براي من شام نياوريد، خودم سفره را پهن ميكنم و خودم غذا را ميكشم»؛ آن وقت براي بچهها غذا ميكشيدند. شهيد شاه آبادي بر بچههاي من خيلي اثر ¬گذاشتند كه بزرگترين شاهد مثالش شهيد حسين بود. هنگام شام قابلمۀ غذا را جلوي خودشان ميگذاشتند و براي همه غذا ميكشيدند و سپس خودشان كمي از آن مي-خوردند. خودشان سفره را پهن ميكردند و خودشان هم جمع ميكردند. كلاً بر خانوادۀ ما خيلي اثرگذار بودند.
از نظر مبارزاتي كه قابل مقايسه با كس ديگري نبودند. الان هم مبارزاني هستند ولي مثل ايشان كمتر كسي را ديديم. از نظر محبت به خانوادۀ خودشان، محبت به دوستان يا از نظر مذهبي و فرهنگي، همۀ اخلاقياتشان در سطح بالا بود و من نميتوانم بيان كنم و فقط ميتوانم بگويم كه خيلي خوب بودند. وقتي پسرم حسين شهيد شده بود، از راديو و تلويزيون ميآمدند و ميگفتند از حسين بگو و من مي-گفتم: چه بگويم؟ در اين 20 سال آنقدر خوب بوده كه من نميتوانم از او چيزي بگويم، او اصلاً جاي تعريف نداشت. با اين حال پسر من، شاگرد آقا حساب نمي¬شد، چون آقا سطح تدريسشان و دركشان خيلي بالا بود.
من از شهيد شاه آبادي خيلي خاطره دارم و ايشان با من كه نامحرم بودم، مثل يك پدر بودند. آن باري كه با همسرم و خانواده، به اتفاق آيت الله شهيد شاه آبادي و مرحوم حاج آقاي موحدي ساوجي، به سمت جمكران ميرفتيم وآقاي ساوجي با ايشان صحبت كردند و گفتند: «اميدوارم ريشهاي شما به حق امام زمان(عج) به خون گلويتان خضاب شود» و آقا فرمودند: «همۀ بگويند الهي آمين»، من دلم نيامد كه بگويم الهي آمين و اصلاً باورم نمي¬شد، فكر كردم شوخي مي¬كنند؛ همان موقع همه گفتند الهي آمين و بعد كه به جمكران رسيديم، من غذا درست كردم و ايشان ميگفتند: «من نميگذارم شما دست بزنيد، خودم همه چيز را آماده ميكنم»، كه در واقع اين خصوصيات ايشان را من در هيچ مردي نديدم؛ ايشان غذا را آوردند و خورديم و نزديك صبح بود كه برگشتيم.
يا همين طور كه همسرم نيز گاهي تعريف مي¬كنند، در مراسم ختم دكتر شريعتي در فرانسه بوديم و بچهها را هم برده بوديم. بعد از ختم، من ميخواستم آزمايش چكاپ كامل بدهم، چون قلبم ناراحت بود. از بچههاي انجمن اسلامي خواستم كه چند تا از نوارها و به اصطلاح عكسهاي حضرت امام را، كه البته آن زمان نميگفتند امام و معظمٌ له را «آقاي خميني» صدا مي¬كردند، به همراه چند اعلاميه به من بدهند؛ كه دادند. بچهها چهارتايي عقب نشسته بودند و من و همسرم جلو نشسته بوديم و من براي حاج آقا عرفاتي پيامهاي امام و ديگر مطالبي را كه جمعآوري كرده بوديم ميخواندم و هر دو گريه ميكرديم تا اينكه به مرز رسيديم، همسرم گفتند: «همين جا همه را دور بريزيد.» چون حدود سال 1355 آخر تابستان بود و شديداً راهها را كنترل ميكردند و ماشينها را ميگشتند. گفتم من بايد اينها را بياورم و به دست آقاي شاه آبادي برسانم، اگر ماشين را بگردند پيدا نمي¬كنند، چون آنها را در ساك گذاشتم و يك سري از لباسهاي بچهها را كه قبلاً پوشيدند هم رويشان گذاشتم تا كسي شك نكند.
به بازرسي رسيديم و من و بچهها كنار ايستاديم. آنها ماشين را گشتند و چيزي پيدا نكردند. دوباره سوار شديم و آمديم. يك شب تمام در راه بوديم تا رسيديم به منزل ـ منزل ما در اختياريه بود ـ خبر داديم آقاي شاه آبادي از مسجد تشريف بياورند، آقاي ميرمهدي مؤمني هم با ايشان تشريف آوردند به منزل ما. منزل ما جنوبي بود، آقاي شاه آبادي در ايوان نشستند و يكي ـ يكي اعلاميهها را خواندند و تعجب كردند كه ما چطور آنها را آورديم. در عين حال حرفهاي ايشان بسيار پرمعنا بود، البته كلمات را طوري ادا ميكردند كه خندهدار هم بود و به اين صورت در وجود ما اثر ميكرد. بعد آنها را بردند و تكثير كردند. ما با خانم و بچههاي حاج آقا هم خيلي رفت و آمد داشتيم و من آنقدر صميمي شده بودم كه گاهي ميرفتيم و يكي، دو روز آنجا ميمانديم يا دخترم فرشته 11 سالش بود كه به خانۀ آنها ميرفت و آنجا پيش زهرا خانم ميماند. ايشان در مقابل مهمان بسيار خاضع بودند، مثلاً وقتي مي-رفتيم خانۀ حاج آقا، خودشان يك غذاي ساده ميخوردند و بهترين غذا را جلوي مهمان مي¬گذاشتند، كه ما ناراحت ميشديم و زماني كه منزلشان ميرفتيم اصلاً جزء عمر ما حساب نميشد.
آقاي شاه آبادي يك فولكس داشتند، ميگفتند ميدانم كه شما بهترين ماشينها را سوار ميشويد اما مي-خواهم خانواده شما را سوار اين فولكس كنم و به منزل ببرم. البته آقا گواهينامه نداشتند وقتي از ايشان ميپرسيدند چرا گواهينامه نمي¬گيريد، ميگفتند: «من ميخواهم با اين كار، نفرت خودم را از دولت اعلام كنم و تا زماني كه شاه و اين دولت برقرار است، گواهينامه نميگيرم!».
در غذا خوردن همان طور كه اشاره كردم نمونه بودند، فرزندان ما، محسن، مهدي يا شهيد حسين همه از آقا درست غذا خوردن را ياد ميگرفتند. آقا اولاً كم غذا ميخوردند و تقريباً به اندازه يك نعلبكي غذا مي-خوردند و بشقابشان را هم به قدري تميز ميكردند كه شما خيال ميكرديد كه بشقاب را شستهاند. بدترين خاطرة من در روزي بود كه صبح از خواب بلند شديم و تلفن زنگ زد و گفتند آقاي شاه آبادي شهيد شدند. اين واقعاً بدترين خاطرۀ زندگي من بود، يعني من احساس كردم بهترين فرد را از دست داديم؛ درست است كه آقاي شاه آبادي شهيد شدند و اين براي خود ايشان خيلي خوب است اما از دست دادن ايشان خيلي اثر بدي بر ما گذاشت و همان طور كه شهيد شدن پسرم حسين بر من اثر گذاشت، به همان شكل شهادت آقا نيز بر من اثرگذار بود. من شاگرد آقاي شاه آبادي بودم و ايشان در مسجد، هفتهاي يك بار درس عربي ميدادند و خانمهاي ديگر هم بودند. مثلاً جامع المقدمات را پيش ايشان خواندم. كلاس ايشان اصلاً خشك نبود، من هيچ جاي ديگري نميتوانستم درس بخوانم و اتفاقاً چند جا به من پيشنهاد كردند ـ مثلاً در حوزه ـ اما چون خشك تدريس مي¬كردند، نميرفتم ولي كلاس-هاي آقا اصلاً خشك نبود و من فكر نميكنم ديگر كسي مثل آيت الله شهيد شاه آبادي بيايد.
قبل از انقلاب ما گاهي به طور خانوادگي با خانوادۀ ايشان به كلكچال مي¬رفتيم، دست هر سه پسر من را مي¬گرفتند، با همان نعلين¬¬هاي¬شان از كوه بالا ميرفتنند و وقتي برمي¬گشتيم، آنقدر با بچهها ميگفتند و مي-خنديدند كه بچهها اصلاً اظهار خستگي نمي¬كردند، در صورتي كه چون كلكچال خيلي دور است، هر بار بچهها را ميخواستيم ببريم، غُر ميزدند اما با آقا كه ميرفتند و برمي¬گشتند، روحيۀ ديگري داشتند. همچنين آقاي شاه آبادي اثر به سزايي بر شهيد حسين گذاشته بودند. حسين در حوزۀ علميه چيذر طلبه بود و وقتي كه به خانه مي¬آمد، چون من چهار تا بچۀ كوچك داشتم غذا زياد درست ميكردم و مثلاً سه تا ظرف كوچك غذا در يخچال ميماند. ميگفتم: حسين، غذا برايت گذاشتم و ميگفت باشد، چشم! و بعد ميديدم آن غذاهاي كم را آورده و ميخورد يا مثلاً دور نان يا نانهاي بياتي را كه اصلاً ما و بچههاي ديگر نميتوانستيم استفاده كنيم ميبرد و ميخورد يا برنجي را كه خُردتر بود به حوزه ميبرد و اينها همه از تأثيرات شهيد شاه آبادي بر فرزندان ما بود. ما باغي در نزديك هاي اوشان داريم كه شهيد آيت الله شاه آبادي آنجا خيلي نماز جماعت خواندند، خيلي دعاي كميل خواندند. آنجا برايشان قليان درست ميكرديم و... از آنجا «بِه» ميآورديم و به همۀ فاميل و همسايهها ميداديم و آنهايي را كه كمي خراب شده بود نگه ميداشتم تا خرابها را از سالمها جدا كنيم؛ اما گاهي كه من حوصله نداشتم يا كار ديگري داشتم، ايشان كمك ميكردند و خرابها را جدا ميكردند. اين، شايد در ظاهر كار ساده-اي باشد اما وقتي يك جوان 18 ـ 19 سالهاي ميبيند كه استادش، اين كارها را مي¬كند، براي او خيلي ارزشمند است. آقاي شاه آبادي وقتي به منزل ما ميآمدند يا وقتي ما با هم جايي مي¬رفتيم، ناخودآگاه بر بچهها اثر مي¬گذاشتند، مخصوصاً بر پسرم حسين. پسر دوم من مجروح جنگي بود، ميگفت: «مامان، من حوزه رفتم پيش حسين و ديدم غذا درست كرده، گفت ناهار بمان و ماندم و از غذايش خوردم اما دلم درد گرفت» گفتم چه خوردي؟ گفت: «برنج خردهها را با بِه سفت ريخته و غذا درست كرده بود.»
وقتي به باغمان در كرج ميرفتيم آقاي شاه آبادي كلي كار ميكردند. سماور را روشن مي¬كردند، چاي مي-ريختند، غذا را مي¬كشيدند، ظرفها را ميشستتند. همسرم آقاي عرفاتي ميگفت: «حاج آقا، شما رهبر ما هستيد و اين طوري من نميتوانم زنداري كنم.»ايشان ميگفتند: «وظيفهات است!» ميخواهم بگويم كه آقاي شاه آبادي واقعاً اهل تقوي بودند، نه از آن متقيهايي كه ميگويند لقمه را در دهان من بگذاريد، بلكه فردي متقيبودند كه به اين شكل به اطرافيانشان كمك ميكردند. در مهمانيها كمك مي¬كردند، در خانۀ خودشان كمك مي¬كردند، در مسجد محله نيزكار مي¬كردند، ماله را ميگرفتند و بنايي مي¬كردند، از آن طرف آجر را از دست¬ يكي ميگرفتند شمشه را از دست يكي ديگر، يا مثلاً با دستگاه جوش كار ميكردند و.... يعني طوري بودند كه به راستي پيرو انبياء(ع) بودند و خصوصياتشان چند بُعدي بود.
يكي از نكتههايي كه هر سال ماه مبارك رمضان خيلي عجيب بود و آدم ميماند چه بگويد، اين بود كه آقاي شاه آبادي به همسرم ميگفتند خوب است در مسجد به مردم سحري بدهيم، آقاي عرفاتي ميگفت: «آقا، الان وضع ماليمان خوب نيست كه هر شب سحري بدهيم.» آقا ميگفتند: «پس فقط شبهاي قدر و احياء را سحري بدهيم» و ما هم ميداديم. هميشه ميگفتند كه ابتدا سرويس و غذاي خانمها را بدهيد، در حالي كه رسم اين بود كه اول به آقايان غذا ميدادند و خانمهاي بچه به بغل منتظر مي¬ماندند، اما آقا ميگفتند اول خانمها را افطاري و شام و سحري بدهيد، و بچهها را مينشاندند سر سفره تا نخست آنها را شام بدهند، بعد نوبت به بزرگترها ميرسيد. تمام كارهايشان با حقيقت و ايمان توأم بود و سنتهاي غلط را مي¬شكستند، يعني آن چيزي را كه خدا گفته و دستور شرع است پياده ميكردند.
آقا هميشه «داغ» صحبت ميكردند و همين باعث ميشد كه ايشان را به زندان ببرند. تمام منبرهايشان بدون استثناء هم سياسي بود و هم مذهبي. در آن زمان افرادي بودند كه با نظرهاي آقا مخالف بودند وقتي كه خبرچيني مي¬كردند، ممكن بود آن شب به خصوص كسي به ايشان چيزي نگويد ولي روز بعد كه آقا به مسجد نمي¬آمدند، متوجه ميشديم كه ايشان را بردهاند زندان. يكبار هم به مدت شش ماه در بانه تبعيد بودند من يادم نميرود يك شب جمعه كه حاجيه خانم با بچههاي شهيد به بانه تشريف مي¬برند، آقا يك اتاق در آنجا داشته كه بدترين جا و بدترين اتاق بوده وقتي كه حاجيه خانم آمدند تهران، ما يك بار دعوتشان كرديم كه به منزل ما تشريف آوردند اما آن شبي كه ما با خانواده رفتيم پهلوي حاج آقا، تا صبح باران آمد، بچهها بلند شدند، يك سطل گذاشتيم اين طرف و يك لگن گذاشتيم آن طرف و تا صبح، آقايان فقط آب لگن و سطل را خالي مي¬كردند، بچهها خيس شده بودند. يا زندانهايي كه مي-رفتند، هر بار كه آزاد ميشدند و تشريف مي¬آوردند، مردم از ميدان اختياريه تظاهرات ميكردند. انگار نه انگار كه ايشان در زندان بوده و شكنجه شده¬اند، به جاي آنكه مأمومين و شاگردان و آشنايان به ايشان روحيه بدهند، برعكس، خدا شاهد است كه بقيه از آقا روحيه ميگرفتند. واقعاً خدا منت گذاشت بر سر ما كه ايشان را برايمان فرستاد؛ فقط يك انسان نبود، يك نور بود.
پسر ما شهيد حسين عرفاتي و بسياري از جوانهاي رستم آباد شميران، در دامان حاج آقا رشد پيدا كردند. متأسفانه الان در جامعۀ ما اين جوانها مثل بچههاي بيسرپرست رها شدند چون كسي مثل شهيد شاه آبادي را ندارند كه آنها را پرورش دهند. زماني كه انقلاب كرديم، بچههاي ما و نسل جوانتر كه سن-شان خيلي پايينتر بود، پدر و مادرها را هُل مي¬دادند، بچهها داغتر و مذهبيتر بودند و پدر و مادرها از آنها سرمشق ميگرفتند. اگر پدر و مادري جايي سهل انگاري ميكردند و ميخواستند غفلتي بكنند، جوانها آنقدر بيدار و روشن بودند كه اسوۀ آنها ميشدند. اسلام را به همه ياد ميدادند و پياده ميكردند. آيت الله شاه آبادي اگر بودند هنوز در پرورش و بارور كردن چنين جوانهايي ميكوشيدند و اين جوانها همان-هايي بودند كه مبارزه كردند و شهيد شدند؛ امثال شهيداني كه همه ما در هر كوي و برزن ميشناسيم.
بچههاي ما هميشه ميهمان دوست بودند ولي مخصوصاً اسم حاج آقا ¬شاه آبادي كه ميآمد و ميخواستند تشريف بياورند، همگي بال درمي¬آورديم؛ از بس كه ايشان به همه بها ميدادند و استقبال ميكردند از بچهها. يك روز ما عدس پلو داشتيم، گفتند: «حاج خانم، شما ديگر وقت استراحتتان است، ديگر بقيه كارها با من.» همۀ اعضاي خانواده سر سفره بودند. آقاي شاه آبادي ابتدا قابلمه را آوردند و شروع به كشيدن غذا كردند. شما ببينيد، ايشان يك معلم و الگو بودند براي بچههاي من كه كودك يا نوجوان بودند. حركات ايشان در اين لباس، براي بچهها يعني همۀ زندگي و همۀ اسلام. بچهها از اول غذا گفتند و خنديدند تا آخر. آقا به ندرت تبليغ مستقيم ديني ميكردند. اينكه اين حرفها را به طور مستقيم بخواهند درس بدهند نبود، ما از ايشان فقط خنده، نشاط، شادابي و اين چيزها را ميديديم. در مسجد هم همينطور با بچهها خيلي برنامه داشتند و بعد با اعمال و كارهايشان تبليغ دين را ميكردند. با روي باز و گشاده، رفتاري ميكردند تا بچهها به طرفشان بيايند.
ما الان متأسفانه كمتر مسجدي را ميشناسيم كه از نوجوانها استقبال كنند؛ چرا؟ مثلاً آقاي مروي در مسجد قبا، در خيابان شريعتي هستند، منتها آنقدر گرفتارند كه هفتهاي يك شب بيشتر نميرسند بيايند. در بعضي از مسجدها، برخي با حركات و اخمشان بچهها و نوجوانها را كنار ميزنند ولي آيت الله شاه آبادي يك لب داشتند و هزار خنده؛ مثل آقا خيلي انگشتشمار هستند كه ميگفتند نوجوانها را استقبال كنيد، بياوريد، با آنها كار كنيد تا تكبير و اذان بگويند، شعر بخوانند. در مناسبت¬ها، تولدها و شهادتها از بچههاي سن شش ـ هفت ساله تا نُه ساله، ده ساله و نوجوان ميخواستند پشت بلندگو براي جمعيت شعر بخوانند و اين طور رفتار ميكردند. شهيد شاه آبادي زنده بودند و زندگي مي¬كردند، به خاطر همين هم يك محلي را زنده كردند.
بسيار بانشاط بودند. شما نگاه كنيد در هشتم بهمن ماه 1357 ايشان توسط مردم از زندان آزاد ¬مي¬شوند و بعد در كميتۀ استقبال از حضرت امام حضور مييابند.
قبل از انقلاب محدوديت برايشان زياد بود اما بعد از آن دستشان باز بود. قبل از انقلاب كه هيچ كس جرأت هيچ كاري را نمي¬كرد، ايشان در صحنه بودند و بعد از انقلاب هم كه همۀ وجود ايشان براي انقلاب بود. قبل از انقلاب بيشتر آقاي شاه آبادي را ميديديم. خانمشان ميگفتند كه انقلاب كه شد، گفتيم راحت شديم و آقا را مي¬بينيم، اما ديگر آقا را هيچكس نميديد! همة وجودشان شده بود براي انقلاب. بعد از آزادي در بهمن ماه 1357 ايشان تمايل داشتند كه حتماً در كميتۀ استقبال از امام نقش فعال و خيلي مهمي داشته باشند. حاج خانم شاه آبادي ميفرمايند كه شهيد هميشه ميگفتند ما بايد مبلغ تربيت بكنيم براي بعد از انقلاب، چون خيلي برايشان روشن بود و پيروزي را بعيد نميدانستند. بالاخره دردها، زجرها و شكنجهها هميشه ثمرۀ خوبي دارد و مخصوصاً ميگفتند تا زماني كه اين رژيم هست نميروم گواهينامۀ رانندگي بگيرم، چون ميدانستند در آيندۀ نزديك رژيم سقوط ميكند.
در خصوص برخورد شهيد شاه آبادي با مخالفانشان بايد بگويم چون بعضي نفوذيها در مسجد بودند با اين همه جرأتي كه آقاي شاه آبادي داشتند و تفنگي كه بالاي سرشان بود، باز هم محل را ترك نميكردند. ما يك چيزي ميگوييم و ميشنويم ولي در چنين شرايطي مسلماً آدم نميتواند به راحتي اين كار را بكند. آقاي شاه آبادي يك مسجد را با آن جمعيت هدايت ميكردند بدون اينكه ادعايي بكنند با عمل-شان اجرا ميكردند. مخالفيني هم داشتند ولي خيلي حُسن خُلق داشتند. حالا ببينيد چگونه با آن افرادي كه خلاف اسلام عمل ميكردند مواجه ميشدند. آقاي عرفاتي اشاره كردند كه بعد از پيروزي انقلاب وقتي افرادي كه قبلاً آقا را اذيت كرده بودند گفتند ما را ببخشيد، خود حاج آقا به آنها گفته بودند كه تا ديروز هر چه بوده بريزيد دور، از الان تصميم بگيريد كه براي انقلاب كار كنيد. يعني اين گذشت را نسبت به هر فردي كه به ايشان مراجعه ميكردند داشتند. آقا در مورد خانمهايي كه بدحجاب بودند نيز همين صحبت را ميكردند كه آن خانمي كه ديروز بيحجاب بوده، حالا خانمي است كه ما او را براي تبليغ اسلام تربيت مي¬كنيم، يعني فقط افراد مؤمن و مذهبي را دور خودشان جمع نمي¬كردند، بلكه كلي كار ميكردند تا بتوانند با عمل، افراد را دعوت كنند.
درباره زندگي خصوصي ¬شهيد شاه آبادي و نيز دربارۀ نگرش بيروني و خارجي ايشان كه چگونه¬¬ بودند، قطعاً بايد خانمشان صحبت كنند اما من برداشتم اين بود كه هميشه همه مي¬¬گفتند خوش به حال خانوادۀ آقاي شاه آبادي. وقتي ميرفتيم منزلشان هيچ وقت با كسي خشك برخورد نميكردند. اين طور كه ما مي¬ديديم، به منزل ما هم كه مي¬آمدند، هميشه ميگفتند و ميخنديدند و با همان خنده همه نكات علمي و ديني را بيان مي¬كردند؛ اعم از عملي و تئوري. در منزل هم به خانمشان با خنده و خوشرويي همه چيز را ميگفتند. بچهها را فرق نميگذاشتند و خيلي احترام ميكردند. يك فرزند دختر داشتند و چند تا پسر اما برايشان فرقي نميكرد. در منزل ايشان مردسالاري حاكم نبود. قبل از انقلاب مثل حالا نبود الان خانمها آزادتر شدهاند و به راحتي كار و تحصيل ميكنند ولي آن موقع ¬شهيد شاه آبادي روي حاج آقاي ما خيلي اثر ميگذاشتند. آن موقع آقاي عرفاتي چندان سني نداشت و هرگاه ميرفتيم و ميآمديم حاج آقاي ما تغيير مي¬كرد؛ در كمك كردن، در بچهداري!
راجع به خانواده اين شهيد عزيز خاطره¬ ديگري هم دارم. يكبار رفته بوديم منزل حاج آقا شاه آبادي، خدا رحمت كند، مادر ايشان آن موقع هنوز زنده بودند ولي زمينگير شده بودند. خود حاج آقا با وجود ضيق وقت و گرفتاري، نگهداري از مادرشان را تقبل كرده بودند و منزلشان 2 طبقه بود. حاج آقا طبقه پايين خودشان و خانم و بچهها بودند و طبقۀ بالا براي مهمان بود كه يكي از اتاقها را گذاشته بودند براي مادرشان و به خانم فرموده بودند كه شما كارهاي مادرم را انجام ندهيد، اين، وظيفۀ من است، وظيفۀ شما نيست. چيزي كه خودم ديدم اينكه ايشان از سركار ميآمدند و ما منزل ايشان مهمان بوديم. آمدند داخل، با روي باز و تواضع و خوش¬آمدگويي، پذيرايي كردند و رفتند در آشپزخانه با خانم صحبت كردند، خسته نباشيد گفتند و چند دقيقهاي با خانمشان در آشپزخانه بودند، يعني خانمشان را فراموش نكردند يا اينكه نگفتند خانم، ميوه بياوريد و به مهمانها برسيد. اين كارها را خودشان انجام دادند. سپس از ما عذرخواهي كردند و رفتند طبقه بالا تا به مادرشان برسند. گفتم كه مادرشان زمينگير بودند. رفتند و با روي باز، مادرشان را تر و خشك كردند. دور ايشان ميگشتند همه چيز را مرتب كردند. بعد، از اتاق كه بيرون آمدند، يك لب داشتند و هزار خنده. انگار نه انگار كه خسته از راه آمده¬اند، از هيچ ¬كس سر سوزني براي خودشان توقعي نداشتند. همانطور كه با بچههاي خودشان بودند با بچههاي مردم هم بودند. فرزندان من با بچههاي ايشان تقريباً همسن و سال بودند. تك تك بچهها را با روي باز بغل¬ مي-كردند، ماشاءالله حاج آقا چند تا پسر داشتند، بچهها كوچك و بازيگوش بودند اما من نديدم حاج آقا حتي يكبار هم بگويند خسته¬ام، از راه آمده¬ام، شيطنت نكنيد و يك دقيقه بنشينيد، بلكه با روي باز براي آنها شعر ميخواندند. بچهها وقتي پدرشان را مي¬ديدند، آثار نشاط روي صورتشان بيشتر ديده ميشد. آنها به آقاي شاه آبادي «آقاجون» ميگفتند. همه، عاشق اين كلمۀ آقاجون بودند كه بچهها خيلي قشنگ آن را ادا ميكردند. روح ايشان خيلي بزرگ بود؛ دنيايي نبود....
حالا چنين انسان بزرگي در سخنرانيهايشان چه چيزهايي مي¬گفتند؟ حكومت اسلامي را ميديدند و براي مردم آن را تبيين ميكردند. در سخنرانيهاي قبل از انقلاب ميگفتند كه ما براي حكومت اسلامي بايد آماده بشويم. طوري صحبت ميكردند كه انگار فرداي همان روز حكومت اسلامي برقرار مي¬شود، يعني اين طور زحمت ميكشيدند و تلاش ميكردند. همان موضوعهايي را كه حضرت امام(ره) در عراق در نوارها صحبت مي¬كردند، ايشان نوارها را ميآوردند و حتي به نزديكترين دوستانشان نميگفتند كه نوارها را از كجا آوردهاند. كتابي را كه ما از اروپا آورده بوديم، مأموران از دست ايشان گرفتند اما كسي متوجه نشد كه مال ما بوده، اگر ساواك ميريخت و چيزي را از دست ايشان مي¬گرفت، ميگفتند مال خودم است؛ مال اينها نيست! ايشان اين همه نوار و اعلاميه از امام آوردند اما به دوستانشان نمي-گفتند كه از كي گرفته¬اند، ميگفتند مال خودم است. با اعتقاد ميگفتند اگر هم كسي در اين رابطه گرفتار ميشود و ساواك او را دستگير مي¬كند، بايد فقط شخص شاه آبادي باشد. ميگفتند اگر ميخواهند كسي را بگيرند، بيايند خود من را بگيرند. شهيد شاه آبادي شيعۀ علي بن ابي طالب(ع) بودند. وقتي ايشان را مي¬گرفتند، انگار كه براي پذيرايي ميبرند. زماني ساواك ريخت توي مسجد، يادم نمي¬رود، شهيد شاه آبادي به آنها گفتند: "همۀ شما با من طرف هستيد" وجلوي مسجد ايستادند؛ مثل مادري كه ميايستد و بچههايش را پشت خودش نگه ميدارد تا آسيب نبينند. شهيد شاه آبادي جلوي در مسجد بودند؛ بعد روضه مي¬خواندند، آرام آرام سينه ميزدند و ميگفتند چه مي¬خواهيد؟ مردم را مثل يك پدر حمايت مي-كردند؛ بين مردم و دشمن حائل شده بودند.
هر وقت عكس آقا را ميبينيم و راديو و تلويزيون راجع به سالگردشان برنامهاي پخش مي¬كند، از نبود ايشان ناراحت ميشويم. به قول دخترم فرشته، ايشان مثل پدر و برادر به خانوادۀ ما خيلي نزديك بودند. وقتي پسرشان آقا مجيد فوت كرد، ما رفتيم سرخاك، حاجيه خانم خيلي گريه ميكردند. من هنوز بچه از دست نداده بودم، نميدانستم يعني چه! آقا محكم ايستاده بودند، ما گريه ميكرديم. آقا ـ نه اينكه بخندند و خوشحال باشند ولي ـ به گونهاي رفتار ميكردند كه گويي همه اشكهايشان خشك شده بود. همۀ زندگي و عمرشان براي مردم ايران اسلامي الگو بود. به حدي در همه نفوذ داشتند كه من هنوز عكس ايشان را نميتوانم درست نگاه كنم. الان هم عكسشان آنجا در كتابخانه هست. همۀ اقشار مردم ايشان را مي¬پسنديدند، چه بازاري، چه مذهبي. وقتي ساواك ميريخت و ميخواست جلوي مردم را بگيرد، گاز اشكآور و بمب شيميايي كه آنطور وجود نداشت، الان كه فكرش را مي¬كنم، ميبينم مأموران آن ماسك-ها را ميزدند تا مردم را بترسانند. حاج آقا درك ميكردند كه ساواك ميخواهد مردم را به وحشت بيندازد، حركات ايشان طوري بود كه تمامي كارهاي ساواك را خنثي ميكرد. حاج آقا كه در مسجد عبادت مي-كردند، حالا مثلاً شب قدر يا ايام عزاداري حضرت ابي¬ عبدالله(ع) بود، در حالاتشان با حالاتي كه در مقابل ساواك داشتند تغييري نمي¬ديديم، همان آرامش هميشگي را ميديديم. دشمن از ايشان ترس و واهمه داشت. به مصداق آيۀ آخر سورۀ مباركۀ والفجر «قلب مطمئنه» داشتند. در چشمهايشان آن همه آرامش وجود داشت و آن آرامش را به مردم نيز انتقال ميدادند. هيچ كس نمي¬ترسيد؛ چون حاج آقا آنجا بودند. واقعاً نوري بودند...