ابعاد شخصيت شهيد عماد مغنيه(2)

کد خبر: ۳۳۷۷۶۷

سه‌شنبه - ۰۲ اسفند ۱۳۹۰ / 1390 02 December

گفتگو با انيس نقاش، كارشناس لبناني مسايل راهبردي

با توجه به موقعيتي كه شهيد مغنيه داشت، براي حل درگيري ها و رقابت ميان گروه هاي فلسطيني و لبناني چه تلاشي به عمل آورد؟
حاج رضوان عقيده داشت كه جنگ داخلي و برادر كشي به رويكرد انقلابي ملت هاي منطقه آسيب جدي مي رساند. بر اين باور بود كه به ملت فلسطين بايد كمك كرد. همراهي و همفكري مقاومت لبنان با مقاومت فلسطين را جدايي ناپذير مي دانست. زيرا هر دو با دشمن مشترك مواجه هستند. بنابراين راهكارها و سياست هاي عماد مغنيه در اين خصوص روشن بود. در آن مرحله برخي گروه هاي لبناني «گراي» مبارزه را گم كرده بودند.

از يكطرف وانمود مي كردند در برابر دشمن صهيونيستي ايستاده اند و از طرف ديگر به جنگ هاي فرقه اي و ستيز با گروه هاي فلسطيني مي پرداختند. عماد مغنيه به شدت با اين ديدگاه مخالف بود. گرايشات ديني و مذهبي او فرقه گرايانه نبود. به عقايد و راهكارهاي خود ايمان قوي داشت. از هرگونه ماجراجويي و دامن زدن به مشكلات پرهيز مي كرد. جنگ هاي داخلي لبنان به او آموخت كه انسان نبايد گرفتار اشتباهات مرگبار شود.

در چه زماني عماد مغنيه به حزب الله پيوست؟
پس از تأسيس حزب الله عمليات مقاومت اسلامي به صورت مرحله اي آغاز شد. شهيد حاج عماد مغنيه در آن مرحله به عنوان يك رزمنده فعاليت مي كرد، ولي مسئوليتي در كادر فرماندهي نداشت. به تدريج موقعيت پيشتازي يافت، و در صف فرماندهان مقاومت قرار گرفت. پيوستن او به حزب الله نكته مهمي نيست. مهمترين مسئله در حيات عماد مغنيه اين است كه از لحظه اي كه اسرائيل سرزمين لبنان را اشغال كرد، او به صف مقاومت پيوست. حاج عماد پيش از اينكه حزب الله تشكيل شود يك رزمنده مقاوم بود.

رهبران جنبش هاي فلسطيني چه ديدگاهي به عماد مغنيه داشتند؟
بيشتر رهبران انقلاب فلسطين از حاج رضوان شناخت كافي نداشتند. تعداد اندكي او را مي شناختند. او نيز علاقه اي براي ارتباط با رهبران جنبش مقاومت فلسطين نشان نمي داد. اگر هم روزي با برخي از آن ها ديدار و گفت و گو مي كرد، با عناوين و اسامي مستعار خود را معرفي مي كرد.

ديدگاه عرفات نسبت به حاج عماد چگونه بود؟
ياسر عرفات بر اين باور بود كه عماد مغنيه يكي از مهمترين شخصيت هاي خاورميانه است. پس از آزادي از زندان در سال 1990 با ياسر عرفات رئيس سازمان آزادي بخش فلسطين در تونس ديدار كردم. در اين ديدار هنگامي كه اطلاع يافتم عرفات تا چه ميزان براي حاج عماد احترام قائل است غافلگير شدم.

زماني كه عرفات ديدگاه خود را در مورد مغنيه بيان مي كرد، حزب الله به طور كامل بر اسرائيل پيروز نشده بود. هنوز دورنماي آزادي جنوب لبنان در سال 2000 روشن نشده بود.

عماد مغنيه در چه سالي عامل خطر براي منافع غرب در لبنان و خاورميانه تبديل شد و هويت خود را پنهان ساخت؟
گمان كنم در اوايل دهه هشتم قرن گذشته باشد. زماني كه نيروهاي چند مليتي در بيروت استقرار يافتند، و مورد حمله انقلابيون لبناني قرار گرفتند، و پس از گذشت مدت كوتاهي بناچار از اين كشور فرار كردند، عماد مغنيه در آن برهه تحت تعقيب سرويس هاي جاسوس و امنيتي آمريكا، اسرائيل و برخي كشورهاي غربي و عربي قرار گرفت. سخن اغراق آميز نيست كه سرويس هاي امنيتي و اطلاعاتي حدود 42 كشور دنيا 25 سال شهيد عماد را تحت تعقيب قرار داده بودند. همزمان با اشغال لبنان توسط رژيم صهيونيستي، نيروهاي پيمان اتلانتيك شمالي «ناتو متشكل از نيروهاي آمريكا، فرانسه، ايتاليا و انگليس در بيروت استقرار يافتند، تا نقشه ها و طرح هاي اسرائيل را تكميل نمايند.

با وجودي كه لبنان در اشغال اسرائيل بود هدف از استقرار نيروهاي «ناتو» در لبنان چه بوده است؟

دولت هاي غربي گمان كرده بودند كه اسرائيل پس از عقب نشيني از لبنان، اين كشور را به آنان واگذار مي كند، تا با ايجاد يك دولت دست نشانده كمك كنند. پيمان ناتو در آن مرحله در صدد بود زمام امور لبنان را به جريانات طرفدار غرب و اسرائيل بسپارد، تا دولتمردان لبناني با دشمن صهيونيستي پيمان صلح امضاء كنند. اين طرح ها و توطئه ها در عرض 18 ماه تحقق يافت، و ميان امين جميل رئيس جمهوري پيشين و دشمن صهيونيستي قرارداد صلح و ترك مخاصمه به امضاء رسيد كه به «توافقنامه 17 مه سال 1983 شهرت دارد. عمليات كوبنده مقاومت كه از سال 1982 آغاز شده بود، ارتش اسرائيل را وادار كرد از بخش هاي وسيعي از خاك لبنان تا جنوب بيروت عقب نشيني كند. همچنين اين عمليات باعث شد نيروهاي پيمان اتلاتنيك شمالي پس از تلفات سنگين به صورت ذلت بار از لبنان فرار كنند.

مهمترين دستاوردهاي حاج رضوان كدامند؟

در حقيقت عملياتي كه شهيد عماد مغنيه و همرزمان او بر ضد نيروهاي چندمليتي و اسرائيلي انجام دادند معادلات بين المللي را به هم ريختند. سياست هاي راهبردي غرب و اسرائيل را در منطقه سرنگون كردند. عماد مغنيه يك حزب سياسي محلي و يا يك گروه شبه نظامي لبناني را سرنگون نكرد. بلكه معادلات سياسي غرب و طرح هاي رژيم صهيونيستي را در منطقه سرنگون كرد. در جنگ با برترين قدرت هاي بين المللي يعني پيمان اتلاتنيك شمالي و اسرائيل و برخي دولت هاي غربي به پيروزي دست يافت و آن ها را از لبنان بيرون راند.

فراموش نشود كه نيروهاي آمريكا، فرانسه، ايتاليا و انگليس در آن شرايط در پي استقرار در لبنان انواع سلاح هاي پيشرفته از قبيل هواپيماهاي جنگي و ناوشكن هاي مدرن از جمله ناو موشك انداز نيوجرسي را همراه خود به لبنان آورده بودند. افزون بر نيروهاي «ناتو ارتش اسرائيل هم نيمي از خاك لبنان را در اشغال داشت. به رغم همه اين نيروهاي تا دندان مسلح، اين جوانان پر شور و انقلابي اراده كردند و با نيروهاي غربي و اسرائيلي به مقابله برخاستند و آن ها را از كشورشان بيرون راندند. بنابراين مهمترين و اولين پيروزي عماد مغنيه، پيروزي بر نيروهاي پيمان ناتو بود. دومين پيروزي هم در سال 2000 با آزادسازي جنوب لبنان تحقق يافت.

اين پيروزي نشان داد كه اسرائيل توانايي دفاع از يك كمربند امنيتي يا دفاعي را هم ندارد. با آزادسازي نوار اشغالي جنوب براي اسرائيل ثابت شد كه مزدوران لبناني هرگز توانايي حمايت از شهرك هاي صهيونيست نشين شمال اسرائيل را از ضربات كوبنده رزمندگان مقاومت ندارند. زيرا در جنگ آزادي بخش سال 2000 هم اسرائيل متحمل شكست سنگين شد و هم مزدوران لبناني شكست خوردند، و ارتش مزدور انتوان لحد فرو پاشيد.
سومين پيروزي عماد مغنيه در جنگ 33 روزه ژوئيه سال 2006 بود. حزب الله در اين جنگ نشان داد كه توانايي جلوگيري از پيروزي نظامي و سياسي اسرائيل در هر گونه جنگ احتمالي بر ضد لبنان را دارد. اسرائيل در جنگ گذشته با لبنان نمي خواست دوباره سرزمين اين كشور را اشغال كند. چرا كه از جنگ هاي گذشته عبرت گرفته بود، اما شيوه بمباران مراكز حياتي و مناطق مسكوني را بكار برد تا شايد با اين شيوه بتواند لبناني ها را به تسليم وادار نمايد. اما در اين شيوه هم شكست خورد.

در پي شنيدن خبر شهادت عماد مغنيه چه واكنشي نشان دادي؟
پس از شهادت حاج عماد روزهاي سختي را پشت سر گذاشتم. ايشان در ميدان جنگ با دشمنان به شهادت نرسيد، بلكه جنايتكاران سنگدل در يك اقدام تروريستي و ناجوانمردانه او را به شهادت رساندند. شهادت او را به اين طرز فجيع به ويژه پس از پيروزي هاي بزرگ حزب الله بر اسرائيل هرگز پيش بيني نمي كردم. اين اقدام تروريستي، به گونه اي كه مهمترين سرويس هاي اطلاعاتي و جاسوسي غرب و اسرائيل و برخي دولت هاي عربي در آن دست داشتند نشان داد كه شهيد عماد مغنيه يك فرد عادي نبوده بلكه يك فرمانده بي نظير به شمار مي رفته است.

آيا از جزئيات ترور مغنيه اطلاع داريد؟
شنيده بودم كه حاج عماد در شش ماه آخر حياتش، اغلب فعاليت هاي خود را در خارج از لبنان متمركز كرده بود. براي تقويت ساختار سازمان ها و جنبش هاي غيرلبناني مانند جنبش هاي مقاومت در عراق و فلسطين و ... عمل مي كرد. از سوي ديگر عماد مغنيه هنگام سفر به سوريه مسايل امنيتي را مانند لبنان رعايت نمي كرد. در سوريه امنيت نسبي وجود دارد و تا حدودي مي تواند به رفت و آمدهاي او كمك كند. لذا سرويس هاي جاسوسي از اين نقطه ضعف بهره برداري كرده و در فرصت مناسب او را ترور كردند. وقتي به ايران هم مي آمد، به او هشدار مي دادم كه مواظب خودش باشد. درست است به جمهوري اسلامي آمده است، ولي امكان دارد عناصر گروهك هاي منافق كه براي آمريكا كار مي كنند، او را ترور كنند.

تفاوت جنگ هاي آزادي بخش پيشين حزب الله با اسرائيل با جنگ سال 2006 چيست؟

شيوه جنگ هاي پارتيزاني كه رزمندگان مقاومت براي آزادسازي جنوب لبنان به كار بردند با جنگ سال 2006 بسيار تفاوت داشت.

حزب الله در جنگ 33 روزه شيوه ها و تاكتيك هاي جديدي به كار گرفت. اكنون اين شيوه از مدرنترين و پيشرفته ترين جنگ هاي جهان به ثبت رسيده است. شهيد عماد مغنيه در اين جنگ ها ابتكارات بي نظير و منحصر به فردي آفريد. نام عماد در تاريخ به عنوان يكي از مبتكران جنگ دفاعي سال 2006 به ثبت خواهد رسيد.

موقعيت حزب الله را پس از شهادت عماد مغنيه چه گونه ارزيابي مي كنيد؟
ابتدا فكر مي كردم كه خسارت جبران ناپذيري به حزب الله وارد آمده است. اما موقعيتي كه اكنون حزب الله دارد فوق العاده است. هزاران رزمنده مي خواهند جانشين حاج عماد باشند. شما لبنان را فراموش كنيد، حزب الله را فراموش كنيد! به مردم فلسطين نگاه كنيد. آنان روحيه شگفت آوري دارند.

مسلمانان فلسطيني وقتي شنيدند يك لبناني از سن 15 سالگي در جنبش فتح آموزش ديده و در حزب الله بزرگ شده و در راه آرمان فلسطين به شهادت رسيده، مي گويند چرا ما هم به طور جدي مبارزه نكنيم.

اين روحيه اي كه اكنون در نوار غزه شاهد آن هستيد چه مفهومي دارد؟
امكان ندارد اسرائيل به سادگي به غزه حمله كند. اسرائيل كه در جنگ ژوئن سال 1967 به سه كشور عربي حمله كرد و سرزمين هاي آن ها به تصرف درآورد. امروزه نمي داند كه با حزب الله بايد بجنگد يا با مردم غزه؟
روح ايثار و شهادت و فداكاري حاج عماد در فضاي منطقه سايه افكنده، و به همه فهمانده است كه براي آزادي فلسطين بايد به طور جدي تلاش كنند. جمهوري اسلامي ايران نيز در ايجاد اين روحيه تأثير بسزايي داشته است.

تحقيقات به عمل آمده براي شناسائي عاملان ترور شهيد مغنيه تاكنون چه نتايجي داشته است؟

روشن است كه اين عمليات توسط سازمان موساد انجام گرفت. اما متأسفانه سرويس هاي اطلاعاتي برخي دولت هاي مرتجع عرب با موساد همكاري كردند. برخي دولت هاي عربي به منظور تضعيف و سركوب مقاومت به اين اقدام جنايتكارانه دست زدند.

دولت هاي عربي چه كمكي به موساد ارائه دادند؟
برنامه ترور حاج رضوان با همكاري مشترك موساد و سازمان هاي امنيتي آمريكا و برخي دولت هاي عربي طراحي شد. طرح اصلي اين توطئه توسط اسرائيل تدارك ديده شد ولي برخي دولت هاي غربي و عربي به موساد كمك كردند. برخي دولت هاي عرب از چند سال پيش در زمينه دامن زدن به جنگ رواني بين ملت هاي منطقه و سرمايه گذاري براي نابودي سازمان هاي مقاوم، با رژيم صهيونيستي همكاري مي كنند، دولت مصر به صورت علني و رژيم هاي پادشاهي اردن و عربستان سعودي پشت پرده هم پيمان اسرائيل هستند. اين دولت ها براي تحقق اهداف خود بودجه چند صد ميليون دلاري اختصاص داده اند.

حزب الله متعهد شد انتقام خون عماد مغنيه را از اسرائيل بگيرد و آقاي سيد حسن نصرالله نيز ترور مغنيه را سر آغاز نابودي اسرائيل دانست. تحليل تان چيست؟

مقاومت اسلامي پس از آزادي جنوب لبنان در سال 2000 تاكتيك جنگي گذشته خود را كنار گذاشت و استراتژي جديدي به كار گرفت كه در جريان جنگ 33 روزه سال 2006 به روشني نمودار شد. اين استراتژي كه توسط شهيد عماد مغنيه برنامه ريزي شده بود، هنوز سازمان هاي امنيتي جهان آن را نشناخته اند. اكنون دشمن صهيونيستي به اين نتيجه رسيده كه در رويارويي با نيروهاي مقاومت امكان پيروزي نخواهد داشت و شكست خواهد خورد. چنانكه در جنگ 33 روزه ژوئيه سال 2006 در جنوب لبنان و در جريان جنگ 22 روزه سال 2008 در غزه شكست خورد.

استراتژي عماد مغنيه اولين بار در لبنان و بار دوم در غزه پياده شد و نتيجه خود را به روشني ثابت كرد. جنگ سال 2008 غزه پس از جنگ سال 2006 لبنان جنگ مياني بود. اسرائيل آنگونه كه ديويد بن گوريون بنيانگذار اين رژيم پيش بيني كرده در سه جنگ نابود مي شود. اكنون اسرائيل دو جنگ را پشت سر گذاشته و در آن شكست خورده است در جنگ آينده كه آقاي سيدحسن نصرالله نابودي اسرائيل را در آن پيش بيني كرده همان جنگ سوم و نهايي خواهد بود كه نابودي كامل اسرائيل در آن نهفته است.

اسرائيل هم اكنون به حدي تضعيف شده كه حتي نمي تواند جلوي موشك هاي حماس را بگيرد چه برسد به هزاران موشكي كه احتمال دارد از لبنان به سرتاسر اراضي اشغالي فلسطين پرتاب شود. دولت هاي مرتجع عرب به اين دليل از اسرائيل پشتيباني مي كنند كه سرنوشت شان به سرنوشت اسرائيل گره خورده است. دولت هاي مصر، اردن و پادشاهي سعودي و برخي ديگر از رژيم هاي عرب در چنين شرايطي درك كرده اند كه ادامه موجوديت اسرائيل براي تداوم موجوديت آنها ضروري است. بنابراين اگر ملاحظه مي كنيد كه مصر با اسرائيل در حمله نظامي و محاصره غزه همدست شده تعجب نخواهيد كرد.

منبع:ماهنامه شاهد ياران، شماره 49