اولين موزه نظامي

کد خبر: ۲۶۷۴۹۷

شنبه - ۰۳ مهر ۱۳۸۹ / 1389 03 July

همزمان با آغاز سومين سالگرد جنگ تحميلي عليه ايران ، اولين موزۀ نظامي كشور، توسط مقام معظم رهبري حضرت آيت الله العظمي سيد علي خامنه اي، رياست وقت جمهوري اسلامي ايران و رياست شوراي عالي دفاع، گشايش يافت و فعاليت خود را آغاز كرد.
اين موزه پس از دو سال تلاش پيگير و شبانه روزي برادران عقيدتي سياسي ارتش جمهوري اسلامي ايران، در روز 31 شهريور سال 1361اولين روز از هفته دفاع مقدس افتتاح شد. موزه نظامي كه در آن جنگ افزارها، تجهيزات و ساير ساز و برگ جنگي به ترتيب ادوار تاريخي نگهداري مي شود، علاوه بر حفظ آثار، تاريخ نظامي ارايه كننده ويژگي هاي بعد نظامي تاريخ جوامع است. موزه اي كه گذشته تاريخي ما را براي هر بيننده اي مجسم مي كند و مشاهده گر خود قادر است كه با ديدن آن به رمز و راز پيروزي ها ، شكست ها و خود خواهي ها و ستم گري هاي حكام و مظلوميت ملت بزرگ ما پي ببرد.لباس ها، تجهيزات و وسايلي كه در اين مجموعه از تاريخ گذشته ما، مختلف تاريخي گرد آمده، كار ساده اي نبود، اما در كنار همه تحولاتي كه به يمن انقلاب شكوهمند اسلامي و از بركت دفاع مقدس در برابر دشمن بعثي- صهيونيستي براي ملت مسلمان و ارتش جمهوري اسلامي حاصل آمد، يكي هم طراحي و سازمان دادن موزه هاي نظامي بود كه در آن ويژگي هاي ياد شده باشند.
بر اساس تصميمات شوراي انقلاب مقرر گرديد كه مجموعه كاخ هاي سعد آباد به مجتمع موزه ها تبديل گرديده و براي بازديد عموم آماده شود. در اين رابطه اداره كل موزه هاي وزارت اسلامي اقدامات اوليه تاسيس چند موزه در مجتمع سعد آباد را شروع كرد.
اداره عقيدتي سياسي ارتش پس از اطلاع از موضوع با اداره كل موزه ها تماس حاص نمود ه و طي مذاكراتي و هماهنگي هاي لازم، فكر تاسيس موزه نظامي در مجموعه موزه هاي سعدآباد تكوين يافت.
موزه نظامي ارائه كننده تاريخ نظامي ايران به صورت ملموس بوده و يكي از دريچه هاي ارتباطي ارتش با مردم است. موزه نظامي تركيبي از موزه و نمايشگاه بوده و تاريخ نظامي ايران به صورت اسلحه ، ساز و برگ، البسه، عكس، كتاب، پوسترو ساير اشياء بيان و ترسيم كرده است.
موزه نظامي براي علاقه مندان و بازديدكنندگان يك كلاس آموزشي كوتاه مدت با وسائل سمعي و بصري است.تن پوش ها، جنگ افزارها و ساير ساز و برگ هاي جنگي و ويژگي هاي آنه به صورت خشك وبي روح ارائه نمي شود كه براي ببننده اساساً چيزي را نياموزد و يا ملاحظه وسائل و تجهيزات آموزش هاي نادرست گذشته را در اذهان زنده كند بلكه ارايه تحليل هاي آموزنده از حوادث و دوران هاي تاريخ و كمك گرفتن از وسائل سمعي و بصري ، موزه را آموزنده، هدف دار و مفيد كرده است.
عمارت موزه نظامي، يكي از بناهاي دوره رضاخاني است، در ابتداكاخ مادر بود و سپس به شهرام پسر اشرف رسيد. ساختمان آن متروك و بازسازي آن، نيمه كاره رها شده بود.بعد از پيروزي انقلاب اسلامي مجموع كاخ هاي سعد آباد زير پوشش وزارت فرهنگ و آموزش عالي قرار گرفت و محل اين كاخ در فروردين ماه سال 1360 تحت عنوان موزه نظامي در اختيار اداره عقيدتي سياسي ارتش جمهوري اسلامي ايران گذارده شد.مدت سه ماه برنامه ريزي دقيق عمليات ساختماني موزه اي آن زير نظر متخصصين به طول انجاميد، سپس بر اساس نقشه ها و طرح هاي پيش بيني شده عمليات ساختماني همزمان با جمع آوري و بازسازي وسائل موزه اي شروع گرديد.
موزه نظامي بر پايه چند هدف و اصل كلي بنيان گرفت:
الف. حفظ و نگهداري آثار تاريخ نظامي، تجهيزات و ساز برگ جنگي، ادوار تاريخي در يك محل و ارايه آن به منظور فراهم آوردن امكانات لازم جهت تحقيق مطالعه
ب. بالا بردن روحيه سلحشوري در امت مسلمان ايران.
ج. ايجاد آگاهي بيشتر مردم در فنون و اطلاعات نظامي در ادوار مختلف تاريخ ايران.
د. ارايه آخرين پيشرفت ها و تحولات ارتش جمهوري اسلامي ايران به صورت فيلم و نمايشگاه .
موزه نظامي از دو طبقه كه شامل تالارهاي مختلف است، تشكيل شده و مجموعه موزه شامل بخش هاي مختلف است.
طبقه اول موزه شامل : تالار تاريخ البسه نظامي ايران با تجهيزات كامل جنگي.تالار سلاح هاي سرد با تجهيزات زرهي و انفرادي نظام آن زمان.
تالار پرچم ها و نشان ها.تالار جنگ مربوط به جنگ تحميلي اخير.

منبع : كتاب اولين هاي دفاع مقدس؛ محمد خامه يار