محدود كردن عنوان ايثارگر به افراد خاص از آفت هاي مبحث ايثار است

در نشست تخصصي سيماي ايثارگران از منظر قرآن كريم عنوان شد كه يكي از آفت هاي مقوله نهادينه كردن ايثار و شهادت محدود كردن بحث ايثار است، اين كه جمع خاصي را ايثارگر بناميم، باعث منحصر شدن اين مفهوم خواهد شد.

کد خبر: ۲۳۹۱۹۹

شنبه - ۱۰ بهمن ۱۳۸۸ / 1388 10 November

به گزارش نويدشاهد به نقل از ايكنا، اين نشست، عظيم عظيم پور در پاسخ به درخواست محمدرضا پورمعين كارشناس قرآني و مجري برنامه، مبني بر بيان شاخصه هاي موجود ايثار و ايثارگر و مطرح كردن ديدگاه قرآن در اين زمينه گفت: ايثار از كمالات معنوي و صفات والاي انسانيت است كه گاهي در كنار آن برخي از ارزش هاي ديگر هم مطرح مي شود، گاهي تصور مي شود اگر كسي سخاوت كرد يا به ديگري احترامي گذاشت ايثار است، ولي ايثار در قله قرار دارد و بقيه امور در زير مجموعه قرار گرفته اند.
وي در مقايسه جايگاه اموري مانند سخاوت با ايثار گفت: درست است كه سخاوت جزو نيكي هاي بزرگ است ــ و حضرت علي(ع) در مورد سخاوت تعريفي دارد كه مي فرمايند: گمان نكنيد كه سخاوت اين است كه ما چيزي را به ديگري ببخشيم، بلكه كمال سخاوت به اين است كه ما قبل از درخواست ببخشيم ــ اما با همه اين عظمتي كه سخاوت دارد، فقط در زيرمجموعه ايثار قرار مي گيرد.
وي با تقسيم مجاهدت به مجاهدت دروني و بيروني بيان كرد: هر جا مجاهدتي آمده و مفهوم ايثار از رهگذر مجاهدت متصور شده دو مجاهدت مطرح شده است؛ مجاهدت درون با دشمن درون و مجاهدت با دشمن بيروني، لذا اگر كسي بخواهد به مرحله ايثار برسد بايد از خود شروع كند و مبارزه بي امان با بخل، حرص و دنيا طلبي داشته باشد تا بتواند در عرصه هاي مهمتر قرار گيرد. هيچ رزمنده اي در مقابل دشمن سينه سپر نمي كند مگر اينگه از اين مراحل گذشته باشد.
عظيم پور در بخش ديگري از سخنانش به ديدگاه حضرت علي(ع) در مورد جهاد و ايثار پرداخت و گفت: حضرت علي(ع) شهادت در راه خدا را بسيار زيبا به تصوير كشيده است و مي فرمايد: به خدا قسم اگر هزار ضربه شمشير بر پيكرم وارد شود، تكه تكه شوم و در خون خود غلطان باشم، اين براي من دوست داشتني تر است تا در بستر و در غير طاعت خدا از دنيا بروم، اين عشق به شهادت حضرت در راه خدا را نشان مي دهد.
اين دكتراي علوم قرآني با تأكيد بر جهاد با نفس، سخنان خود را ادامه داد و بيان كرد: امروز اگر باب جهاد ظاهري و مقابله با دشمن مشهود نيست، اما مجاهدت با نفس به عنوان جهاد اكبر برقرار است؛ در جامعه هر كدام از ما و مخاطبان ما در مقابل صحنه گناه قرار گرفتند و براي رضاي خدا گناه نكردند، بالاترين ايثارگران هستند چون نفس خود را قرباني و از تمايلات نفساني گذشتند و براي رضاي خدا اين لذات ظاهري را پشت سر گذاشتند، اينها ايثار گران واقعي امروز هستند.
ايثار را به فقط به نام يك گروه خاص مصادره نكنيم
عظيم پور با بيان ارزش والاي خانواده هاي شهدا و ايثارگران كه جگر گوشه هايشان را ايثار كرده اند، با تكيه بر مفهوم و فرهنگ ايثار در قرآن در خواست كرد كه ايثار را به فقط به نام يك گروه خاص مصادره نكنيم و آن را به معناي واقعي، آنگونه كه فرهنگ قرآني عنوان مي كند در جامعه ترويج دهيم.
وي تأكيد كرد: اگر ما ديديم كسي براي رضاي خدا از نفسانياتش گذشت و با نفس خودش مبارزه كرد و درعين داشتن قدرت گناه، گناه نكرد به گفته حضرت علي(ع) بايد او را ايثارگر دانست.
عظيم پور در تحليل مصاديق و شاخصه هاي ايثار با اشاره به آيه ۶۹ سوره عنكبوت گفت: از خودگذشتگي، بيرون آمدن از نفسانيات و از آن چيزي كه امروزه بسياري از دنياطلبان به دنبالش هستند، مبارزه مستمر و هميشگي براي كنار گذاشتن لذت هاي نامشروع، اينها اولين مرحله ايثار هستند. اگر ما بخواهيم جزو نيكوكاران باشيم، بايد جزو ايثارگران باشيم اين مجاهدت هم در عرصه بيرون است و هم در عرصه دروني هر دو مكمل يكديگر هستند. از طرف ديگر همچنان كه در آيه ۸۸ سوره توبه آمده است؛ پيامبران جزو مصاديق ايثارگري هستند كه هميشه در صف اول جهاد بوده اند.
اين استاد دانشگاه به فلسفه وجودي مطرح شدن ايثار در قرآن اشاره كرد و گفت: اصل بحث ايثارگري به عنوان فضائل اخلاقي كه در قرآن هم مورد تأكيد قرار گرفته است، براي اين است كه ما به كمال برسيم خداوند نيازي به مجاهدت ما ندارد اما ما بايد تلاش كنيم به مرحله اي برسيم كه هم از سيركردن بقيه لذت ببريم و هم از احساس گرسنگي خودمان.
بنابر گزارش ايكنا در ادامه مجري برنامه با تأكيد بر لزوم گفت و گوهاي فراوان در اين زمينه، با اشاره به اينكه مخاطبان اين برنامه خاص اما پيام برنامه عام است، تأكيد كرد ادامه بحث اختصاص به ترسيم ديدگاه قرآن در زمينه سيماي ايثارگران باشد.
سپس حجت الاسلام دعوتي از پژوهشگران قرآني با عنوان كردن اين مطلب كه بايد مصاديق ايثار را در جامعه خودمان مطرح كنيم، گفت: الان با توجه به اينكه جنگ وجود ندارد بايد ايثار را از جامعه شروع كنيم. ايثار را بايد در جامعه مكان يابي كرد و متوجه بود كه اكنون در جامعه بايد چه اقداماتي انجام دهيم.
در ادامه حجت الاسلام غضنفري با اشاره با تقسيم بندي ايثار جان به ايثار عمر و وقت، بيان كرد: ايثار وقت، يعني وقت گذاشتن براي ديگران، متأسفانه يكي از مشكلات رسالات علمي دانشگاهي اين است كه وقت صرف آنها نمي شود، در مباحث اجتماعي و سياسي نيز به همين گونه است گاهي حتي براي مصوبات دولتي هم وقت صرف نمي شود.
وي با اشاره به اين مطلب كه بخش ديگر ايثار جان، ايثار عمر است كه شامل شهادت طلبي نيز مي شود به آفت هايي كه وارد مباحث ايثار و شهادت شده اشاره كرد و تأكيد كرد: از ديدگاه من خوب نيست كه جمعي خاصي را ايثارگر بناميم، چون به اين وسيله ايثار محدود مي شود يعني من هر كار ديگري بكنم ايثار محسوب نمي شود! از ديدگاه من كسي كه در راه خدا به جبهه مي رود، مجاهد است اما نبايد واژه جهاد فقط و به صورت اختصاصي براي او اطلاق شود، بايد واژه ديگري جايگزين اين واژه شود و نياز است فرهنگ سازان واژه ديگري را براي اين مسئله طراحي كنند، چون جهاد في سبيل الله بخش هاي عمده اي دارد كه يكي از موضوعات جهاد، جهاد در جبهه است وقتي اين بحث محدود مي شود، ديگران ساير مباحث مهم جهاد را در اين مورد مطرح نمي دانند و در جامعه و در بستر زمان هم واژه در همان انحصار باقي مي ماند.
عظيم پور با اشاره به آيه ۱۵ سوره مباركه حجرات تأكيد كرد: افراد بسياري ادعاي صداقت و راستگويي مي كنند اما راستگو كسي است كه در مسير مجاهدت باشد و مؤمن واقعي هم كسي است كه پس از ايمان آوردن به خدا و رسولش و شك نداشتن به اين مسير در عرصه جهاد باشد، اين ايمان واقعي است.
موانع ايثار از ديدگاه قرآن در آيه ۲۴ سوره توبه آمده است
وي با اشاره به واقعه عاشورا گفت: افراد بسياري در ركاب امام حسين(ع) حاضر نشدند چون از تنها ماندن همسر و فرزندانشان و از اينكه محصولاتشان به دست ديگري بيافتد، نگران بودند. اينها همان موانع ايثار از ديدگاه قرآن است كه در آيه ۲۴ سوره توبه نيز به آنها اشاره شده است كه مي فرمايد:«قُلْ إِن كَانَ آبَاؤُكُمْ وَأَبْنَآؤُكُمْ وَإِخْوَانُكُمْ وَأَزْوَاجُكُمْ وَعَشِيرَتُكُمْ وَأَمْوَالٌ اقْتَرَفْتُمُوهَا وَتِجَارَةٌ تَخْشَوْنَ كَسَادَهَا وَمَسَاكِنُ تَرْضَوْنَهَا أَحَبَّ إِلَيكُم مِّنَ اللّهِ وَرَسُولِهِ وَجِهَادٍ فِي سَبِيلِهِ فَتَرَبَّصُواْ حَتَّي يأْتِي اللّهُ بِأَمْرِهِ وَاللّهُ لاَ يهْدِي الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ؛ بگو اگر پدران و پسران و برادران و زنان و خاندان شما و اموالي كه گرد آورده‏ايد و تجارتي كه از كسادش بيمناكيد و سراهايي را كه خوش مي‏داريد نزد شما از خدا و پيامبرش و جهاد در راه وي دوست‏داشتني‏تر است پس منتظر باشيد تا خدا فرمانش را [به اجرا در]آورد و خداوند گروه فاسقان را راهنمايي نمي‏كند»
عظيم پور در تشريح آيه بالا گفت: از اين آيه مي توان استنباط كرد كه ايمان واقعي در كسي است كه روحيه مجاهدت در او باشد اگر نباشد ايمان واقعي ندارد به استناد آيات قرآن اگر اينها مانع روحيه مجاهدت با جان و مال در شما شد منتظر عذاب الهي باشيد.

در پايان نشست، پورمعين از هر يك از اساتيد خواست كه يك جمله به عنوان جمع بندي و هديه به مخاطبان برنامه ارائه كنند و حجت الاسلام غضنفري گفت: كاربردي كردن فرهنگ ايثار مرهون ترويج ارزش هاي اخلاقي است و بخش عمده ترويج ارزش هاي اخلاقي بر دوش حكومت ها است.
عظيم پور نيز اين جمله را مطرح كرد كه خدا طرف معامله ايثارگران است سخنانش را با آيات ۱۰، ۱۱ و ۱۲ سوره صف مستند كرد.
مجري برنامه نيز حديث «خير المكارم الايثار؛ بهترين خوش خلقي ها و كرامت ها ايثار است» از حضرت علي (ع) را به همراه يك قطعه شعر از داستان ايثار خانواده حضرت علي(ع) در هنگام روزه بودن به عنوان هديه براي ميهمانان اين نشست تقديم كرد.
گزارش ايكنا حاكي است در پايان اين نشست تخصصي، اساتيد حاضر در نشست به پرسش هاي خبرنگاران و علاقه مندان حاضر پاسخ دادند.